Προσχέδιο Κομισιόν: «Όχι» σε πλαφόν στο φυσικό αέριο, «ναι» σε εισφορά αλληλεγγύης στα υπερκέρδη εταιρειών ενέργειας

Απομακρύνεται, όπως όλα δείχνουν, η Κομισιόν από την ιδέα επιβολής πλαφόν στο ρωσικό φυσικό αέριο, ωστόσο φαίνεται έτοιμη να προχωρήσει στην επιβολή έκτακτων φόρων στις εταιρείες ενέργειας, όπως αποκαλύπτει έγγραφο που διέρρευσε και έχει στην κατοχή της η βρετανική εφημερίδα «Guardian».

Το προσχέδιο του κανονισμού «Εργαλείο έκτακτης ανάγκης για την ηλεκτρική ενέργεια» δεν προβλέπει πλαφόν στο ρωσικό ή το εισαγόμενο φυσικό αέριο, καθώς τα κράτη-μέλη δεν κατάφεραν να καταλήξουν σε συμφωνία την περασμένη εβδομάδα. Αντ’ αυτού η Ε.Ε. αναμένεται να επιβάλει φόρους στα υψηλά κέρδη των εταιρειών ορυκτών καυσίμων, με χωριστό ανώτατο όριο στα έσοδα των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας με χαμηλές εκπομπές άνθρακα.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αναμένεται να δημοσιεύσει το σχέδιο της Ευρώπης για την αντιμετώπιση των αυξανόμενων τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος αύριο, κατά την ετήσια ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης.

Όπως σημειώνει η βρετανική εφημερίδα, το τελικό κείμενο μπορεί να τροποποιηθεί, ωστόσο το εν λόγω προσχέδιο αντικατοπτρίζει την ανησυχία της Κομισιόν ότι δεν θα λάβει αρκετή στήριξη από τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. για την επιβολή πλαφόν.

Οι χώρες που εισάγουν μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου από τη Ρωσία, μεταξύ των οποίων η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Αυστρία, έχουν εκφράσει αντιρρήσεις για την επιβολή πλαφόν, φοβούμενες ότι το Κρεμλίνο να κλείσει τη στρόφιγγα του φυσικού αερίου. Και αυτό, σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα, θα βύθιζε αυτές τις χώρες σε ύφεση, υπενθυμίζοντας ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν έχει ήδη απειλήσει να φρενάρει τις εξαγωγές ενέργειας στην Ευρώπη, σε περίπτωση που επιβληθεί πλαφόν.

Περίπου 12 χώρες, μεταξύ των οποίων η Γαλλία και η Πολωνία, θα ήθελαν να δουν επιβολή πλαφόν στο σύνολο του εισαγόμενου φυσικού αερίου, θεωρώντας ότι με αυτό τον τρόπο θα μειωθούν πιο αποτελεσματικά οι τιμές της ενέργειας.

Η Κομισιόν αντιμετωπίζει αυτή την πρόταση με σκεπτικισμό, επειδή φοβάται ότι η Ε.Ε. ενδεχομένως να μην καταφέρει να εξασφαλίσει τα καύσιμα που τόσο έχει ανάγκη λόγω ανταγωνισμού.

Τόσο η Ολλανδία όσο και η Δανία βλέπουν αρνητικά κάθε είδους πλαφόν στις τιμές ενέργειας, ενώ και η Γερμανία φαίνεται να ανησυχεί ότι μια τέτοια κίνηση στο ρωσικό φυσικό αέριο θα ήταν διχαστική.

Οι κυβερνήσεις της Ε.Ε. υποστηρίζουν σε μεγάλο βαθμό τον περιορισμό της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας από πηγές χαμηλών εκπομπών άνθρακα, όπως οι ανανεώσιμες πηγές ή η πυρηνική ενέργεια, και την ανακύκλωση αυτών των κεφαλαίων σε ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Οι εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου θα αντιμετωπίσουν έναν ξεχωριστό έκτακτο φόρο, ο οποίος περιγράφεται ως «εισφορά αλληλεγγύης».

Στο έγγραφο που διέρρευσε, η Επιτροπή εκτιμά ότι θα υπάρξει πενταπλάσια αύξηση στα κέρδη των εταιρειών πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα το 2022. Αυτά τα «πλεονάσματα» και «απροσδόκητα» κέρδη δεν προκύπτουν από οικονομικές ή επενδυτικές επιλογές, αναφέρει η Επιτροπή , αλλά από τις «απρόβλεπτες εξελίξεις στις ενεργειακές αγορές μετά τον συνεχιζόμενο παράνομο πόλεμο στην Ουκρανία».

Στο κείμενο δεν προτείνεται συντελεστής για τον «απροσδόκητο» φόρο, ωστόσο όπως μεταδίδει το πρακτορείο Bloomberg, η πρόταση της Κομισιόν για προσωρινή «εισφορά αλληλεγγύης» σε βιομηχανίες πετρελαίου, φυσικού αερίου, άνθρακα και διυλιστηρίων θα είναι ύψους 33% των επιπλέον κερδών τους. Η βάση θα είναι τα κέρδη προ φόρων του οικονομικού έτους 2022 που είναι πάνω από 20% υψηλότερα από τον μέσο όρο των τριών ετών που αρχίζουν το 2019.