«Εγώ αποφασίζω, εσείς επιβεβαιώνετε»

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης (Κ) συνοδευόμενος από τον υπουργό Υγείας Βασίλη Κικίλια (Α) επισκέπτεται το Γενικού Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών "Η Σωτηρία", το οποίο αποτελεί νοσοκομείο αναφοράς για ασθενείς με κορονοϊό, Δευτέρα 06 Απριλίου 2020, ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ/STR

Το «δόγμα» οι «επιστήμονες εισηγούνται, η κυβέρνηση παίρνει τις αποφάσεις», έχει ήδη αντικατασταθεί. Το «νέο δόγμα» είναι «η κυβέρνηση αποφασίζει, οι επιστήμονες την επιβεβαιώνουν…».

Η θετική εισήγηση της επιτροπής των λοιμωξιολόγων και των άλλων ειδικοτήτων για το άνοιγμα της αγοράς τη Δευτέρα 18 Ιανουαρίου, μάλλον πρέπει να θεωρείται δεδομένη. Κι αυτό, γιατί ήδη το αποφάσισε ο Πρωθυπουργός, όπως αποφάσισε και το άνοιγμα των σχολείων της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης την περασμένη Δευτέρα.

«Δεν θα υποδείξω στην επιτροπή τι θα εισηγηθεί αλλά είμαστε σε πολύ καλύτερη κατάσταση από αυτήν που είχαμε βρεθεί όταν ξεκίνησε το click away», δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνέντευξη που παραχώρησε στον τηλεοπτικό σταθμό ΑΝΤ1 την περασμένη Τρίτη. «Δεν βλέπουμε να έχουν επηρεάσει οι γιορτές την πανδημία, οι πολίτες συμμορφώθηκαν», εκτίμησε και έστειλε το μήνυμα στην επιτροπή των επιστημόνων: «Πιστεύω ότι την Παρασκευή (μιλάει για την 15 Ιανουαρίου) θα πάρουν τις αποφάσεις τους με βάση τα δεδομένα…». Τη δική του απόφαση, δηλαδή…

Η κραυγή αγωνίας και απόγνωσης του λιανεμπορίου σίγουρα ακούστηκε στο Μαξίμου, όπως ακούστηκε και ο «εξορκισμός» που έκανε στην απειλή μιας επερχόμενης χρεοκοπίας της χώρας ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Θεόδωρος Σκυλακάκης μιλώντας στο ΣΚΑΪ: «Δεν θα πάμε και δεν πρέπει να πάμε με πανδημία στο τρίτο τρίμηνο του έτους, καθώς θα έχουμε σοβαρό θέμα» και τόνισε ότι «η επόμενη φάση των μέτρων θα είναι ακόμα πιο εξατομικευμένη, καθώς οι πόροι δεν είναι απεριόριστοι».

Το «εγώ» σε πρώτο πλάνο

Στην αρχή της πανδημίας ο Κυριάκος Μητσοτάκης πήρε την απόλυτα προσωπική απόφαση να «κλειδώσει» τη χώρα. Το έκανε, όμως με φόβο κι έβαλε μπροστά τους επιστήμονες. Η επιτυχία της απόφασής του ήρθε σχετικά γρήγορα, οπότε το «εγώ», και ως δικαίωση, έμπαινε μπροστά σε κάθε του απόφαση σχετικά με την πανδημία και τη λειτουργία της οικονομίας και της κοινωνίας. Και με μια αντιπολίτευση, ανύπαρκτη.

Το ΕΣΥ δεν είχε δεχτεί ιδιαίτερη πίεση, ο καθηγητής Σωτήρης Τσιόδρας (ο μοναδικός, μόνιμος συνομιλητής του Πρωθυπουργού μέχρι σήμερα) με την παρουσία του αποτελούσε «εγγύηση», οι νοσοκομειακοί γιατροί δεχόντουσαν επαίνους και χειροκροτήματα και μέσα σ΄ αυτό το κλίμα επιτυχίας έδρεπαν «καρπούς» και «δάφνες» και τα άλλα μέλη της επιτροπής με ορισμένους εξ αυτών να έχουν κάνει – και μέχρι σήμερα – «κατάληψη» στα τηλεπαράθυρα των καναλιών και στα μικρόφωνα των ραδιοφωνικών σταθμών.

Υπερέκθεση αλλά και υπερπροβολή, που κάποιοι εξαργύρωσαν και κάποιοι άλλοι θα εξαργυρώσουν στον ιδιωτικό τομέα ή στην πανεπιστημιακή κοινότητα των σκληρών ανταγωνισμών και των ανίερων συμμαχιών και πολιτικών εξαρτήσεων.

Εκατόμβες και ευθύνες

Μετά το καλοκαίρι, το δεύτερο – όπως το ονόμασαν – κύμα της πανδημίας άρχισε να αφήνει στο πέρασμά του δεκάδες νεκρούς και διασωληνωμένους, με την κορύφωσή του Νοέμβριο και Δεκέμβριο να αφήνει κάθε μέρα 100 νεκρούς. Νοσοκομεία, κοινωνία, πολιτική ηγεσία στο «κόκκινο».

Η αντιπολίτευση αρχίζει να καταγγέλλει, η κοινωνία κουρασμένη να αμφισβητεί, η πολυφωνία των επιστημόνων – με αντικρουόμενες πολλές φορές απόψεις – να προκαλεί ολοένα και μεγαλύτερη σύγχυση.

Φόβος, καχυποψία και τάσεις ανυπακοής και αδιαφορίας στο κοινωνικό σώμα – στη μεγάλη πλειοψηφία του – που υποκύπτει μόνο στον εξαναγκασμό των μέτρων και την τιμωρία των προστίμων.

Η ενημέρωση και η διαπαιδαγώγηση των πολιτών, ανύπαρκτη. Η μεγάλη αποτυχία στους κατ΄εξοχήν τομείς δράσης και επιρροής της επιστήμης και της πολιτείας.

Με το μπαλάκι των ευθυνών για τη λήψη και εφαρμογή των μέτρων να κινείται μεταξύ «απόφασης» και «εισήγησης» και με τη χώρα να ξανακλειδώνει για πάνω από δύο μήνες.

Η δήλωση – βόμβα, κατά τους νοσοκομειακούς γιατρούς, του αναπληρωτή Υπουργού Υγείας Βασίλη Κοντοζαμάνη, την 9 Ιανουαρίου, έδωσε το «λάκτισμα» σε ένα σκληρό παιχνίδι ευθυνών μεταξύ γιατρών και Κράτους για τη θνησιμότητα εντός και εκτός ΜΕΘ, καθότι σύμφωνα με τις αναλύσεις των δεδομένων το 80% των θανάτων από κορωνοϊό συντελέστηκαν εκτός Μονάδων Εντατικής Θεραπείας.

«Για να μπει κάποιος σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας πρέπει να πληρούνται κάποια κριτήρια και είναι ο γιατρός, ο θεράπων ιατρός, οι ειδικοί γιατροί οι οποίοι αποφασίζουν εάν κάποιος θα νοσηλευτεί σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας ή όχι. Και πολλές φορές, η απόφαση αυτή λαμβάνει υπόψη παράγοντες όπως είναι οι πολλαπλές συννοσηρότητες, οι οποίες παίζουν τον κρίσιμο και καθοριστικό ρόλο, προκειμένου να ληφθεί η απόφαση εισαγωγής ή όχι σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

Σε κάθε περίπτωση εξετάζουμε τα δεδομένα, είναι στη διάθεσή μας και θα ήθελα να το τονίσω, για μια ακόμη φορά, ότι κριτήριο δεν είναι η πληρότητα, είναι τα επιστημονικά δεδομένα τα οποία έχει ο γιατρός και η κατάσταση του ασθενούς με τα οποία ο γιατρός αποφασίζει την εισαγωγή ή μη σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας. Άλλωστε, συμβαίνει και σε άλλες χώρες. Όλοι οι θάνατοι από κορωνοϊό δεν ήταν μέσα σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, υπήρξαν και θάνατοι εκτός μονάδων».

Ο κ. Κοντοζαμάνης είπε την αλήθεια. Όπως την αλήθεια είπαν και τα συνδικαλιστικά όργανα των νοσοκομειακών γιατρών ότι για των αριθμό κλινών ΜΕΘ την ευθύνη έχει η Πολιτεία.

Όμως, ο φόβος να ανοίξει ο ασκός του Αιόλου είναι ορατός, καθώς δεκάδες γιατροί μπορεί να βρεθούν κατηγορούμενοι, αφού υπάρχουν ήδη δικηγορικά γραφεία που ετοιμάζουν μηνύσεις και αγωγές για λογαριασμό συγγενών θυμάτων. Πανικός στους νοσοκομειακούς γιατρούς, πανικός και στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Υγείας. Ο σώζων εαυτόν σωθήτω!

Σκληρές αλήθειες

Όποιος βέβαια έχει βιώσει την εμπειρία νοσηλείας σε νοσοκομείο του ΕΣΥ, είναι μάρτυρας όλων των… αποχρώσεων του γκρι ως προς την επάρκεια του συστήματος, τις ικανότητες των ιατρών, την ευσυνειδησία και τον αλτρουισμό τους, την ανθρωπιά των νοσηλευτών ή την απάνθρωπη αδιαφορία τους, το δημοσιοϋπαλληλικό πνεύμα που πλανάται σε κάποιους, μέχρι το φακελάκι της εκμετάλλευσης του πόνου και της ανημπόριας.

Το ΕΣΥ, κακά τα ψέματα, δεν έχαιρε την υψηλοτέρα των εκτιμήσεων των πολιτών και κυρίως των πολιτικών αυτής της χώρας και ειδικά των στελεχών της σημερινής κυβέρνησης. Η μεγάλη φυγή επιστημόνων τα χρόνια της κρίσης – και η οποία συνεχίζεται – ήταν η χαριστική βολή στο πολύπαθο σύστημα Υγείας.

Μέχρι την επιδημία, όπου όλα τα προβλήματα και οι κακοδαιμονίες χάθηκαν ως δια μαγείας κάτω από τα χειροκροτήματα, τα «μπράβο» και τον χαρακτηρισμό «ήρωες». Μέχρι τότε, «ήρωας» ήταν ο κάθε ασθενής που πέρναγε την είσοδο των δημόσιων νοσοκομείων, χωρίς «γνωστό» και «ρουσφέτι».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, λοιπόν, έβαλε μια διακριτή γραμμή ανάμεσα στη λέξη «απόφαση» και στη λέξη «εισήγηση». Έπρεπε να το είχε κάνει εδώ και πολύ καιρό. Έπρεπε να το είχαν απαιτήσει και οι επιστήμονες της επιτροπής θωρακίζοντας το κύρος τους.

Το πολιτικό κόστος και η χειραγώγηση της κοινής γνώμης από τη μια και η θαλπωρή και σημαντότητα που προσδίδει η πρόσκαιρη προβολή από την άλλη, συνυπήρξαν «αρμονικά» για όλο αυτό το διάστημα, εξυπηρετώντας και τα δύο μέρη. Τώρα, ήρθε η ώρα ο καθένας να αναλάβει τις ευθύνες του.