Προεδρικό καμπανάκι και Αρχιεπισκοπική καμπάνα  

Η ορκωμοσία των νέων υπουργών και υφυπουργών της κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη την Τρίτη 5 Ιανουαρίου 2021 έγινε, ως είθισται, παρουσία της Προέδρου της Δημοκρατίας, Κατερίνας Σακελλαροπούλου και του Αρχιεπισκόπου Αθηνών, κ. Ιερώνυμου.

Η παλαιότερη οικειότητα μεταξύ του πρωθυπουργού και των άλλων δύο, απουσίαζε. Τη θέση της είχε πάει η ψυχρότητα, ως αποτέλεσμα σειράς γεγονότων, συγκυριών αλλά και συμπεριφορών.

Η κυρία Σακελλαροπούλου, έγραψε ένα άρθρο με τίτλο «Δημοκρατία, κράτος δικαίου και δικαιώματα» ανταποκρινόμενη, προφανώς, στην πρόσκληση της «Εφημερίδας των Συντακτών» και το οποίο δημοσιεύτηκε στο φύλλο της εφημερίδας την 2 Ιανουαρίου 2021, ως άρθρο – σηματωρός για τη νέα χρονιά. Την ίδια ημέρα ο πρωθυπουργός αποφάσιζε το νέο σκληρό lockdown. Κι εδώ είναι η συγκυρία.

Η αποδοχή δημοσίευσης από την ΠτΔ του εν λόγω άρθρου της στη συγκεκριμένη εφημερίδα – από τις λίγες καθαρά αντιπολιτευόμενες την κυβέρνηση – μόνον τυχαία επιλογή δεν ήταν.  Η σημειολογία και οι συμβολισμοί είναι από τα «βαρέα όπλα» της πολιτικής.

Ας εστιάσουμε στις διατυπώσεις ορισμένων και πολύ συγκεκριμένων ως προς τον αποδέκτη αποσπασμάτων του άρθρου της:

Στη «δημοκρατία οι μειοψηφίες θωρακίζονται απέναντι στην τυραννία της πλειοψηφίας, ενώ τα θεσμικά αντίβαρα, η διάκριση των εξουσιών και ο έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων, θέτουν όρια στη λαϊκή κυριαρχία και την κρατική εξουσία».

«Τα δικαιώματα δεν εξαντλούνται σε εφήμερες νομικές κατασκευές, αντιθέτως φέρουν καθολικές ηθικές και πολιτικές αξιώσεις. Είναι σημεία του σύγχρονου ανθρωπισμού που δεν καθορίζουν μόνο τον νομικό μας πολιτισμό, αλλά και τον ίδιο τον τρόπο της ζωής μας».

«Η πανδημία του κορονοϊού όξυνε τις αντιθέσεις και επέφερε μια σειρά περιορισμών στις ατομικές μας ελευθερίες».

«Σε αυτό το κλίμα της διάχυτης καχυποψίας αναδεικνύεται η οξύμωρη έννοια της «ανελεύθερης δημοκρατίας» (illiberal democracy), ειδικά σε χώρες με αδύναμη δικαιοκρατική παράδοση. Στη λαϊκιστική στρέβλωση της δημοκρατίας η λαϊκή βούληση συγχέεται με τη βούληση της πλειοψηφίας. Οι κυβερνώντες υπονομεύουν, άμεσα ή έμμεσα, τις μείζονες εγγυήσεις του κράτους δικαίου: την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, την ακαδημαϊκή ελευθερία, την ελευθεροτυπία και την ελεύθερη έκφραση. Όμως, δημοκρατία χωρίς κράτος δικαίου δεν νοείται».

«Τα όρια όμως ανάμεσα στη διαφύλαξη του υπέρτερου δημοσίου συμφέροντος και στην αναίρεση των δικαιωμάτων μας είναι κάποιες φορές λεπτά. Την επόμενη μέρα προέχει η αμέριστη στήριξη των πιο αδύναμων κοινωνικών ομάδων και η διατήρηση της κοινωνικής συνοχής».

Πίσω από τις αυτονόητες αναφορές στις αρχές δικαίου και λειτουργείας της δημοκρατίας που κάνει η ΠτΔ – και εκ της δικαστικής της καταβολής – διατυπώνεται η κριτική και η πολιτική αποστασιοποίησή της από την κυβέρνηση και προσωπικά από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Αποστασιοποίηση και κριτική από κυβερνητικές πρακτικές που αναστέλλουν δημοκρατικές ελευθερίες στο όνομα του «έκτακτου» και του «προσωρινού» και που κρύβουν προθέσεις «μόνιμου» έτσι όπως αυτές εκφράζονται από τον απόλυτο και αυταρχικό πολλές φορές κυβερνητικό λόγο, αλλά και τη νομοθετική πρακτική.

Αποστασιοποίηση και κριτική στην επικοινωνιακή καταιγίδα και τη χειραγώγηση της κοινής γνώμης, που εκπορεύεται πολλές φορές.

Και επιπλέον, η κυρία Σακελλαροπούλου, τολμά αυτό που αποφεύγει επισταμένως να κάνει ο νομικός κόσμος και η ακαδημαϊκή κοινότητα της χώρας: να καταθέσει στο δημόσιο διάλογο αν όχι την αντίδραση, τον προβληματισμό της έστω για την αναστολή ή και παραβίαση των συνταγματικώς κατοχυρωμένων ελευθεριών και δικαιωμάτων των πολιτών, στο όνομα της πανδημίας.

Εδώ το ΆΡΘΡΟ 

Εκκλησία και «αλλότριοι σκοποί»

Στην άλλη όχθη, ο Αρχιεπίσκοπος με την αντίδραση της Ιεράς Συνόδου στο κλείσιμο των εκκλησιών που έφερε το αιφνίδιο lockdown που επέβαλε ο πρωθυπουργός ως μέτρο «πρόληψης» προκειμένου να ανοίξουν τα σχολεία στις 11 Ιανουαρίου (αλήθεια, ο συνωστισμός και οι μετακινήσεις των γονέων κυρίως των μικρών μαθητών του δημοτικού και του νηπιαγωγείου δεν ήταν το πρόβλημα;), κήρυξε «ανένδοτο» κατά της κυβέρνησης ανοίγοντας τις εκκλησίες την εορτή των Θεοφανίων, αφήνοντας μάλιστα υπόνοιες για «αλλότριους σκοπούς» και ασκώντας κριτική στην πολιτική διαχείριση της πανδημίας.

Ανάμεσα στα άλλα, η απόφαση της Ιεράς Συνόδου τονίζει ότι θεωρεί «τον διάλογο ως το μοναδικό μέσο επιλύσεως των ζητημάτων που αφορούν τις σχέσεις της Πολιτείας με τις θρησκευτικές κοινότητες που υφίστανται στο Ελληνικό Κράτος» και κάνει «έκκληση προς την Ελληνική Κυβέρνηση να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες ούτως ώστε να εξασφαλιστεί άμεσα ο ικανός αριθμός εγκεκριμένων εμβολίων για τους πολίτες».

«Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να υπηρετεί αλλότριους σκοπούς απέναντι σε ένα τόσο σημαντικό θέμα όπως η υπέρβαση της πανδημίας, διότι το δικαίωμα στην υγεία ανήκει σε όλους», καταλήγει στην απόφασή της η Ιερά Σύνοδος.

Εδώ η ανακοίνωση 

Η κυρία Σακελλαροπούλου, από την ανάληψη των καθηκόντων της δεν είχε προκαλέσει την κυβέρνηση. Όμως οι κριτικές που δέχεται το τελευταίο διάστημα, καίτοι «σιωπηλές» από στελέχη της ΝΔ είναι πολλές φορές έως και απαξιωτικές.

Αποκορύφωμα, τα πυρά από φιλοκυβερνητικά ΜΜΕ για τα καριοφίλια που… μετακινήθηκαν και «πρόσβαλαν» τον…. διάκοσμο του Προεδρικού Μεγάρου του οποίου η Πρόεδρος είναι «κάτοικος και όχι ένοικος» ή για τον εθνικό ύμνο που δεν ακούστηκε μετά την λειτουργεία της Πρωτοχρονιάς στην Μητρόπολη.

Η κυβέρνηση θεωρούσε την ήσυχη παρουσία της ως «απολιτίκ» και «δεδομένη». Δεν ενδιαφέρθηκε να της προσδώσει «πρωταγωνιστικό» ρόλο κατά την πανδημία, αγχώθηκε με τον εγκρατή αλλά πατριωτικό λόγο της κατά καιρούς όταν αναφερόταν στα ελληνοτουρκικά και δεν έκρυψε το ενδόμυχο θέλω της να παραμείνει πολιτικά «αόρατη» και «εκτός» δημοσίου λόγου.

Με τον ίδιο τρόπο αντιμετώπισε και τον Αρχιεπίσκοπο. Ιδιαίτερα μετά την ασθένειά του από τον κορωνοϊό και τους θανάτους ιεραρχών από τη νόσο.

Οι πλέον ένθερμοι ιερείς που ήθελαν τη λειτουργία των εκκλησιών και έδωσαν μάχη για τη θεία μετάληψη, η κυβέρνηση θεώρησε ότι «πήραν το μάθημά τους».

Η απόφαση του κ. Ιερώνυμου να στείλει επιστολή στους Μητροπολίτες για τη λειτουργία των ναών και τον εορτασμό των Θεοφανίων, είναι κίνηση ρήξης και επίδειξη δύναμης (ο Νίκος Φίλης και ο αείμνηστος Αντώνης Τρίτσης την ένοιωσαν…).

Η πρεμούρα του υπουργού Ανάπτυξης Άδωνι Γεωργιάδη να «καρφώσει» την εκκλησία (και ασυνείδητα τον πρωθυπουργό) για την «υπαναχώρηση» της κυβέρνησης στις πιέσεις της εκκλησίας για τον εορτασμό του Αγίου Δημητρίου με «ολέθριες» συνέπειες εξάπλωσης του κορωνοϊού στη Θεσσαλονίκη, δείχνει τον πανικό της κυβέρνησης μπροστά σε μια αντιπαράθεση με την εκκλησία.

Το χριστεπώνυμο πλήθος, όμως, στην πλειοψηφία του όταν πηγαίνει στις κάλπες λειτουργεί ως… δεξιά του Κυρίου. Κι αυτό το ξέχασε μέσα στο φιλελεύθερο οίστρο της η κυβέρνηση.

Αποτέλεσμα, είτε τα Φώτα εορταστούν με ανοικτούς ναούς με πιστούς και την αστυνομία να τους παρακολουθεί σαν την συγκέντρωση του ΚΚΕ την Πρωτομαγιά, είτε, ακόμη χειρότερα, πέσουν πρόστιμα και γίνουν συλλήψεις, το ραντεβού της εκκλησίας με την κάλπη μπορεί να κρύβει «εκπλήξεις».

Και την επομένη αυτών των εκλογών της απλής αναλογικής, τις διερευνητικές εντολές σχηματισμού κυβέρνησης στα κόμματα θα δώσει η νυν Πρόεδρος…

Ο αυταρχισμός, η επικοινωνιακή καταιγίδα και η χειραγώγηση της κοινής γνώμης είναι δρόμος μικρός και αδιέξοδος. Και η εξουσία, επιστρεπτέα.