Υπογράφονται οι συμβάσεις για τους υδρογονάνθρακες, περιορίζεται η ζημία για τράπεζες και funds από τα δάνεια του νόμου Κατσέλη και χρειάζονται επενδύσεις με κανόνες αλλά χωρίς αυθαιρεσίες

Η Ελλάδα προχωρά σε νέο κύκλο ερευνών υδρογονανθράκων με την επικείμενη υπογραφή τεσσάρων συμβάσεων με την Chevron στις 16 Φεβρουαρίου. Οι περιοχές ενδιαφέροντος είναι νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης, με υψηλό γεωλογικό ενδιαφέρον. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, τόνισε ότι οι συμφωνίες ενισχύουν την ενεργειακή και γεωπολιτική θέση της χώρας.

Μετά την υπογραφή, οι συμβάσεις θα κατατεθούν στη Βουλή για κύρωση, προκειμένου να ενεργοποιηθεί πλήρως το πρόγραμμα. Οι έρευνες θα εστιάσουν στις σεισμικές αποτυπώσεις νότια της Κρήτης, που θα καθορίσουν γεωλογικές δομές και πιθανούς στόχους για μελλοντικές γεωτρήσεις, με εκκίνηση εργασιών 2026–2027 και ανάπτυξη εξειδικευμένων σκαφών.

Στο Ιόνιο, η ExxonMobil απέκτησε πλειοψηφία 60% σε συνεργασία με την Energean και HELLENiQ Energy, ενισχύοντας την παρουσία των αμερικανικών εταιρειών. Η Energean παραμένει διαχειριστής και θα ζητήσει πιθανή παράταση του προγράμματος για προετοιμασία γεώτρησης.

Κρίσιμη είναι η απόφαση της ExxonMobil για την παραχώρηση «Δυτικά της Κρήτης», καθώς λήγει η τρέχουσα παράταση τον Απρίλιο και η εξέλιξη θα καθορίσει τον σχεδιασμό των ερευνών στην περιοχή. Συνολικά, οι κινήσεις αυτές σηματοδοτούν στρατηγική ενίσχυση του ελληνικού ενεργειακού τομέα και ανοίγουν προοπτικές αξιοποίησης των υδρογονανθράκων με μακροπρόθεσμο όφελος για τη χώρα.

******

Στα 3 δισ. ευρώ περιορίζεται, σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, το ανεξόφλητο υπόλοιπο των δανείων που έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη και επηρεάζονται από την πρόσφατη απόφαση του Αρείου Πάγου για τον τρόπο υπολογισμού των τόκων. Η απόφαση αλλάζει τη βάση υπολογισμού, ορίζοντας ως σημείο αναφοράς τη μηνιαία δόση αντί του άληκτου κεφαλαίου, επηρεάζοντας περίπου 150.000 δάνεια από 70.000 οφειλέτες.

Η εξέλιξη αυτή περιορίζει σημαντικά τη δυνητική ζημία για τράπεζες και επενδυτικά funds, η οποία εκτιμάται πλέον κοντά στα 600 εκατ. ευρώ, έναντι αρχικών προβλέψεων που ξεπερνούσαν το 1 δισ. ευρώ. Ωστόσο, κρίσιμη παράμετρος παραμένει η καθαρογραφή της απόφασης, καθώς από το περιεχόμενό της θα κριθεί αν θα έχει αναδρομική ισχύ και σε ποιο βαθμό θα διευρυνθεί η περίμετρος των δανείων που θα ανατιμολογηθούν.

Την ανάγκη προσεκτικής διαχείρισης της κατάστασης υπογράμμισε και ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι δεν θα διαταραχθεί η χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Παράλληλα, τραπεζικές πηγές εκφράζουν ανησυχία για τον κίνδυνο καθυστερήσεων στις πληρωμές, καθώς ορισμένοι δανειολήπτες ενδέχεται να αναμένουν επιστροφές αναδρομικών.

Ιδιαίτερα σύνθετη εμφανίζεται και η κατάσταση για τα funds, καθώς πολλά από τα δάνεια έχουν μεταπωληθεί, δημιουργώντας ένα πλέγμα αναδρομικών διεκδικήσεων. Συνολικά, τα στοιχεία δείχνουν ότι, μετά τις απορρίψεις αιτημάτων και τα εκτεταμένα «κουρέματα», το τελικό ύψος των ρυθμισμένων οφειλών περιορίστηκε κοντά στα 3 δισ. ευρώ, ανατρέποντας την εικόνα των προηγούμενων ετών.

******

Η χώρα μας έχει διαμορφώσει τα τελευταία χρόνια ένα αυστηρό και ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο για την αδειοδότηση έργων και την περιβαλλοντική προστασία. Όσοι επενδύουν και οικοδομούν νόμιμα, με εγκεκριμένες μελέτες και άδειες, οφείλουν να γνωρίζουν ότι το κράτος στέκεται δίπλα τους και εγγυάται τη συνέχεια και τη σταθερότητα των κανόνων. Διαφορετικά, καταρρέει η έννοια της ασφάλειας δικαίου και υπονομεύεται η αξιοπιστία της χώρας διεθνώς.

Η αυθαιρεσία δεν μπορεί να γίνεται ανεκτή. Οι παραβάτες πρέπει να ελέγχονται και να τιμωρούνται αυστηρά. Ταυτόχρονα όμως, δεν είναι λύση η συλλογική τιμωρία ολόκληρων περιοχών και επενδυτών μέσω οριζόντιων απαγορεύσεων και αναστολών. Μια τέτοια πρακτική οδηγεί σε εγκαταλελειμμένα έργα, απώλεια θέσεων εργασίας, χαμένα κονδύλια και σοβαρή ζημιά στον τουρισμό και στην τοπική οικονομία.

Ανάπτυξη και περιβάλλον δεν είναι αντίπαλοι στόχοι. Μπορούν και πρέπει να συνυπάρχουν. Αυτό προϋποθέτει σοβαρό έλεγχο, διαφάνεια, ξεκάθαρους κανόνες και πολιτική βούληση για θεσμικές λύσεις. Όχι πρόχειρες αποφάσεις υπό πίεση.

Η Ελλάδα χρειάζεται επενδύσεις με κανόνες, όχι αυθαιρεσία, αλλά ούτε και παράλυση. Χρειάζεται ένα κράτος που προστατεύει το περιβάλλον, χωρίς να ακυρώνει το μέλλον της ανάπτυξης.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα η νέα συνάντηση του  Υπουργού και του Δημάρχου Μήλου που έχει προγραμματιστεί για σήμερα. Στόχος φέρεται να είναι η έκδοση αναστολής για την περιοχή που χαρακτηρίζεται ως Natura.

Ωστόσο, ανακύπτει σοβαρό ζήτημα ως προς έργα που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη καθώς τίθεται το ερώτημα διαχείρισης ημιτελών κατασκευών καθώεσε περίπτωση αναστολής,  θα έχουμε κουφάρια