Μία από τις μεγαλύτερες παρεμβάσεις των τελευταίων ετών στην αγορά κατοικίας ετοιμάζεται να ενεργοποιήσει η κυβέρνηση μέσω του νέου προγράμματος «Ανακαινίζω», το οποίο φιλοδοξεί να επαναφέρει στην αγορά χιλιάδες κλειστές κατοικίες, ενισχύοντας την προσφορά σε μια περίοδο όπου το στεγαστικό ζήτημα έχει εξελιχθεί σε μία από τις σημαντικότερες κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις της χώρας.
Το νέο πρόγραμμα, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί άμεσα και να τεθεί σε εφαρμογή εντός του Ιουνίου, διαφοροποιείται ουσιαστικά από τις προηγούμενες δράσεις, καθώς δεν περιορίζεται αποκλειστικά στην ενεργειακή αναβάθμιση των ακινήτων, αλλά καλύπτει ένα ευρύ φάσμα εργασιών ανακαίνισης, δίνοντας στους ιδιοκτήτες τη δυνατότητα να μετατρέψουν παλαιές και κλειστές κατοικίες σε πλήρως λειτουργικά και εμπορεύσιμα ακίνητα.
Η φιλοσοφία του μέτρου βασίζεται στην εκτίμηση ότι η αύξηση της προσφοράς κατοικιών αποτελεί το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης, καθώς μπορεί να συμβάλει στη σταδιακή αποκλιμάκωση των ενοικίων και των τιμών αγοράς. Αντίθετα, η αποκλειστική ενίσχυση της ζήτησης μέσω επιδομάτων, αν και προσφέρει πρόσκαιρη ανακούφιση, συχνά οδηγεί σε περαιτέρω ανατιμήσεις στην αγορά ακινήτων.
Ιδιαίτερα φιλόδοξος είναι ο οικονομικός σχεδιασμός του προγράμματος, καθώς προβλέπεται συνολικός προϋπολογισμός περίπου 500 εκατ. ευρώ, ενώ τα ποσοστά επιδότησης αναμένεται να είναι από τα υψηλότερα που έχουν εφαρμοστεί μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η κρατική ενίσχυση θα μπορεί να φθάνει ακόμη και το 90% έως 95% του συνολικού κόστους ανακαίνισης, ανάλογα με τα εισοδηματικά και οικογενειακά χαρακτηριστικά των δικαιούχων.
Σημαντικά αυξημένο θα είναι και το ανώτατο ύψος των επιλέξιμων δαπανών, το οποίο αναμένεται να φθάνει τις 36.000 ευρώ ανά κατοικία, έναντι μόλις 10.000 ευρώ που ίσχυαν στον προηγούμενο κύκλο του προγράμματος. Παράλληλα, προβλέπεται προσαύξηση κατά 5.000 ευρώ για κάθε παιδί, με αποτέλεσμα η συνολική χρηματοδότηση να μπορεί να διαμορφωθεί στις 41.000 ευρώ για οικογένεια με ένα παιδί και στις 46.000 ευρώ για οικογένεια με δύο παιδιά, ενώ ακόμη μεγαλύτερα ποσά θα προβλέπονται για πολύτεκνες οικογένειες.
Το ανώτατο όριο επιδότησης θα υπολογίζεται με βάση τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ενώ το πρόγραμμα θα αφορά κυρίως παλαιές κατοικίες έως 120 τετραγωνικά μέτρα, οι οποίες σήμερα παραμένουν ανεκμετάλλευτες ή απαιτούν εκτεταμένες παρεμβάσεις για να καταστούν κατοικήσιμες.
Κεντρικός στόχος της κυβέρνησης είναι η ενεργοποίηση του μεγάλου αποθέματος κλειστών ακινήτων, το οποίο εκτιμάται ότι αριθμεί δεκάδες χιλιάδες κατοικίες σε ολόκληρη τη χώρα. Για τον λόγο αυτό, στην πρώτη φάση εφαρμογής του προγράμματος θα δοθεί προτεραιότητα στις κατοικίες που παραμένουν εκτός αγοράς, προκειμένου να επανέλθουν ταχύτερα στην αγορά ενοικίασης ή πώλησης.
Η εφαρμογή του νέου «Ανακαινίζω» θα πραγματοποιηθεί σε δύο στάδια. Η πρώτη φάση αναμένεται να ξεκινήσει μέσα στον Ιούνιο και θα αφορά τον προκαταρκτικό έλεγχο των ακινήτων και την αξιολόγηση των προϋποθέσεων ένταξης. Η δεύτερη φάση εκτιμάται ότι θα ξεκινήσει από τον Σεπτέμβριο, οπότε και θα υποβληθούν οι οριστικές αιτήσεις από τους ιδιοκτήτες που θα έχουν περάσει επιτυχώς τον αρχικό έλεγχο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το νέο πρόγραμμα δίνει σαφή έμφαση στις εργασίες ανακαίνισης και όχι αποκλειστικά στις ενεργειακές παρεμβάσεις. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το 80% των επιλέξιμων εργασιών θα αφορά ανακαινίσεις, επισκευές και λειτουργικές βελτιώσεις, ενώ μόλις το 20% θα κατευθύνεται σε ενεργειακές αναβαθμίσεις. Η επιλογή αυτή αντανακλά τον βασικό στόχο του προγράμματος, που δεν είναι άλλος από την ταχεία αύξηση του διαθέσιμου στεγαστικού αποθέματος και τη δημιουργία συνθηκών εξομάλυνσης στην αγορά κατοικίας.
Εφόσον εφαρμοστεί σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το νέο «Ανακαινίζω» μπορεί να αποτελέσει καταλύτη για την επανενεργοποίηση χιλιάδων κλειστών ακινήτων, να τονώσει την οικοδομική δραστηριότητα και παράλληλα να συμβάλει στη σταδιακή αποκλιμάκωση των πιέσεων που καταγράφονται τα τελευταία χρόνια στις τιμές πώλησης και ενοικίασης κατοικιών.
