Σε καθεστώς προσωρινής αναμονής περνούν χιλιάδες δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη, καθώς οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) αποφάσισαν να αναστείλουν προσωρινά την είσπραξη τόκων στις μηνιαίες δόσεις, έως ότου αποσαφηνιστεί πλήρως η εφαρμογή της πρόσφατης απόφασης 6/2026 της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου.
Η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου έκρινε ότι στις ρυθμίσεις διάσωσης της κύριας κατοικίας οι τόκοι θα πρέπει να υπολογίζονται επί της μηνιαίας δόσης και όχι επί του συνολικού οφειλόμενου κεφαλαίου. Ωστόσο, παραμένει ασαφές αν ο εκτοκισμός θα αφορά μόνο το χρονικό διάστημα μέχρι την καταβολή κάθε δόσης ή ολόκληρη τη διάρκεια της ρύθμισης, δημιουργώντας τεχνικά και νομικά ζητήματα εφαρμογής.
Μέχρι να δοθούν διευκρινίσεις, οι servicers καλούν τους δανειολήπτες να συνεχίσουν να καταβάλλουν το κεφαλαιακό μέρος της δόσης τους, ώστε να μην διακοπεί η εξυπηρέτηση των ρυθμίσεων και να αποφευχθούν μελλοντικές δικαστικές αμφισβητήσεις σχετικά με τους τόκους.
Η Ένωση Εταιρειών Διαχείρισης Απαιτήσεων δηλώνει ότι θα εφαρμόσει πλήρως την απόφαση, επισημαίνοντας όμως την ανάγκη περαιτέρω αποσαφήνισης. Παράλληλα, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας εξετάζει τις επιπτώσεις της απόφασης, τονίζοντας ότι δεν παράγει αυτομάτως αποτελέσματα για το σύνολο των υπερχρεωμένων δανειοληπτών. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς τα περισσότερα δάνεια του νόμου Κατσέλη έχουν τιτλοποιηθεί μέσω του προγράμματος «Ηρακλής», με κρατικές εγγυήσεις που συνδέονται άμεσα με τις ανακτήσεις των συγκεκριμένων χαρτοφυλακίων.
*********
Πιο αισιόδοξες εκτιμήσεις για την πορεία της ελληνικής οικονομίας διατυπώνει η Τράπεζα της Ελλάδος, εκτιμώντας ότι η πρόσφατη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν αυξάνει τις πιθανότητες ενός ευνοϊκότερου μακροοικονομικού σεναρίου, κυρίως μέσω της αποκλιμάκωσης των τιμών της ενέργειας.
Στο βασικό σενάριο, η ΤτΕ προβλέπει ρυθμό ανάπτυξης 1,9% για το 2026 και το 2027 και 2% για το 2028. Ωστόσο, στο ηπιότερο σενάριο που εξετάζει, η ανάπτυξη θα μπορούσε να επιταχυνθεί στο 2% το 2026 και στο 2,1% τόσο το 2027 όσο και το 2028, εφόσον διατηρηθεί η σταθερότητα στις ενεργειακές αγορές.
Η πρόβλεψη για τον πληθωρισμό παραμένει στο 3,7% φέτος, με αποκλιμάκωση στο 2,5% το 2027 και στο 2,2% το 2028. Οι εκτιμήσεις βασίζονται σε παραδοχές για τιμές ενέργειας κατά 15%-20% χαμηλότερες από το βασικό σενάριο, με το πετρέλαιο να υποχωρεί στα 64 δολάρια ανά βαρέλι έως το τέλος του 2028 και το φυσικό αέριο στα 20 ευρώ ανά MWh.
Παράλληλα, η Τράπεζα της Ελλάδος εμφανίζεται αισιόδοξη για την απορρόφηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης. Μέχρι το τέλος Μαΐου είχαν εκταμιευθεί 6 δισ. ευρώ, ενώ τα συμβασιοποιημένα έργα ανέρχονταν σε 13,2 δισ. ευρώ, χρηματοδοτώντας επενδύσεις συνολικού ύψους 29,2 δισ. ευρώ. Η ανάπτυξη αναμένεται να συνεχίσει να στηρίζεται στην ιδιωτική κατανάλωση και τις επενδύσεις, αν και η ανατίμηση του ευρώ εξακολουθεί να ασκεί πιέσεις στην ανταγωνιστικότητα των ελληνικών εξαγωγών.
*********
Μία από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις που επιφύλαξε ο πόλεμος ΗΠΑ-Ιράν στις διεθνείς αγορές ήταν η αποτυχία των παραδοσιακών επενδυτικών «καταφυγίων» να προσφέρουν την αναμενόμενη προστασία στους επενδυτές. Σύμφωνα με ανάλυση της Morgan Stanley, ούτε ο χρυσός, ούτε το δολάριο, ούτε τα κρατικά ομόλογα επιβεβαίωσαν τον ιστορικό τους ρόλο κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης.
Αντίθετα, οι χρηματιστηριακές αγορές αποδείχθηκαν πιο ανθεκτικές από τις αρχικές εκτιμήσεις. Παρά τους φόβους για σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια ανάπτυξη και στις ενεργειακές αγορές, οι μετοχές υποχώρησαν έως 9% και στη συνέχεια ανέκαμψαν σχετικά γρήγορα, επιβεβαιώνοντας ότι τα γεωπολιτικά σοκ συνήθως προκαλούν βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα χωρίς να ανατρέπουν τη μακροπρόθεσμη τάση των αγορών.
Παράλληλα, τα κρατικά ομόλογα δεν λειτούργησαν ως αντιστάθμισμα στις απώλειες των μετοχών. Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και οι πληθωριστικές πιέσεις οδήγησαν τόσο τα ομόλογα όσο και τις μετοχές σε ταυτόχρονες απώλειες, περιορίζοντας τα οφέλη της διαφοροποίησης.
Ανάλογη ήταν η εικόνα και για το δολάριο, το οποίο παρουσίασε ασυνήθιστη συσχέτιση με την πορεία του πετρελαίου, ενώ και ο χρυσός κινήθηκε συχνά σαν περιουσιακό στοιχείο υψηλότερου ρίσκου, υποχωρώντας όταν οι επενδυτές αναζητούσαν ρευστότητα.
Για τη Morgan Stanley, το βασικό συμπέρασμα είναι ότι οι παραδοσιακές σχέσεις μεταξύ των επενδυτικών κατηγοριών μεταβάλλονται, καθιστώντας αναγκαία μια πιο ευέλικτη προσέγγιση στη διαχείριση χαρτοφυλακίων.
