Ισχυρό μήνυμα στήριξης στον ενεργειακό ρόλο της Ελλάδας έστειλε από την Αθήνα ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, τοποθετώντας τον Κάθετο Διάδρομο στο επίκεντρο της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας – ΗΠΑ.
Ο Ρούμπιο τόνισε ότι η διεύρυνση του Κάθετου Διαδρόμου έχει εδραιώσει την Ελλάδα ως ασφαλή ενεργειακό κόμβο, διευκολύνοντας παράλληλα την αύξηση των εξαγωγών αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη. Η κοινή δήλωση του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου επιβεβαιώνει ότι οι δύο πλευρές επιδιώκουν περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας στην ενέργεια και στην ασφάλεια εφοδιασμού.
Μέσω των ελληνικών υποδομών και του Κάθετου Διαδρόμου, ποσότητες φυσικού αερίου μπορούν να κινηθούν προς Βουλγαρία, Ρουμανία και τις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, ενισχύοντας τη διαφοροποίηση των πηγών προμήθειας και περιορίζοντας την εξάρτηση από το ρωσικό αέριο.
Η ενεργειακή συνεργασία αποκτά έτσι σαφή γεωπολιτική διάσταση. Η Αθήνα δεν λειτουργεί πλέον μόνο ως χώρα εισόδου LNG, αλλά ως κρίσιμος κρίκος στην ενεργειακή ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής.
Το στοίχημα τώρα είναι η περαιτέρω ανάπτυξη των υποδομών και η αύξηση των ροών, ώστε ο ρόλος αυτός να αποκτήσει μόνιμο οικονομικό και στρατηγικό αποτύπωμα.
********
Ο παλιός «φαύλος κύκλος» μεταξύ τραπεζών και κρατικού χρέους στην Ευρώπη έχει εξασθενήσει, όμως ο κίνδυνος δεν εξαφανίστηκε· απλώς άλλαξε μορφή, σύμφωνα με τη Morningstar DBRS.
Για τις ελληνικές τράπεζες, το στοιχείο που ξεχωρίζει είναι ότι το 71% των κρατικών ομολόγων που διακρατούν έχει διάρκεια άνω των πέντε ετών, το υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των μεγάλων ευρωπαϊκών τραπεζικών συστημάτων. Αυτό αυξάνει την ευαισθησία των χαρτοφυλακίων σε ενδεχόμενη νέα απότομη άνοδο των αποδόσεων.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι τοποθετήσεις των τραπεζών σε κρατικούς τίτλους έχουν αυξηθεί στα 4,54 τρισ. ευρώ, από 3,14 τρισ. στο τέλος του 2022, σημειώνοντας άνοδο περίπου 44%. Η συνολική έκθεση αντιστοιχεί πλέον στο 264% των κεφαλαίων CET1.
Υπάρχει πάντως σημαντικό «μαξιλάρι»: περίπου 59% των κρατικών ομολόγων αποτιμάται στο αποσβεσμένο κόστος, περιορίζοντας τη βραχυπρόθεσμη επίδραση των καθημερινών διακυμάνσεων των τιμών.
Παράλληλα, το λεγόμενο home bias έχει μειωθεί αισθητά, περιορίζοντας τον άμεσο δεσμό τραπεζών και εγχώριου κρατικού κινδύνου.
Το μήνυμα της DBRS είναι ότι για τις ελληνικές τράπεζες το βασικό ρίσκο δεν είναι πλέον μια νέα κρίση κρατικού χρέους, αλλά η διάρκεια και η ευαισθησία των ομολογιακών χαρτοφυλακίων σε παρατεταμένα υψηλές αποδόσεις.
********
Μία ακόμη αύξηση επιτοκίων έως το τέλος του 2026 θεωρούν πιθανή οι περισσότεροι αξιωματούχοι της Federal Reserve, σύμφωνα με τα πρακτικά της συνεδρίασης του Σεπτεμβρίου, καθώς ο πληθωρισμός εξακολουθεί να παραμένει αισθητά πάνω από τον στόχο του 2%.
Η εικόνα στο εσωτερικό της FOMC είναι αρκετά καθαρή: από τα 18 στελέχη που υπέβαλαν προβλέψεις, τα 16 αναμένουν ακόμη μία αύξηση μέσα στη χρονιά, ενώ δεν προβλέπεται νέα κίνηση το 2027.
Τα πρακτικά, πάντως, δεν δίνουν σαφή ένδειξη για τον χρόνο της επόμενης κίνησης. Αν και μετά την αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης τον Σεπτέμβριο οι αγορές είχαν στραφεί προς νέα αύξηση ήδη στη συνεδρίαση του Οκτωβρίου, τα τελευταία στοιχεία έχουν περιορίσει σημαντικά αυτή την πιθανότητα.
Ο δομικός δείκτης PCE διαμορφώθηκε τον Αύγουστο στο 3%, ενώ ο συνολικός πληθωρισμός στο 3,4%, επίπεδα σαφώς υψηλότερα από τον στόχο της Fed αλλά χαμηλότερα των αρχικών εκτιμήσεων.
Την ίδια ώρα, η αγορά εργασίας παραμένει κοντά στη μέγιστη απασχόληση και η οικονομική δραστηριότητα εμφανίζεται ανθεκτική.
Το μήνυμα των πρακτικών είναι ότι η Fed δεν έχει τελειώσει ακόμη με τις αυξήσεις επιτοκίων, αλλά θέλει να διατηρήσει πλήρη ευελιξία ως προς τον χρόνο της επόμενης κίνησης.
