Παραδειγματική τιμωρία για τους υπαίτιους της αφαίμαξης της Creta Farms μετά τη δημοσιοποίηση του πορίσματος- Ποινικές ευθύνες για Κων. και Εμ. Δομαζάκη

ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑ ΤΟΥ THECEO.gr ΣΤΙΣ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2020 ΑΝΕΦΕΡΕ ΟΤΙ ΤΟ ΠΌΡΙΣΜΑ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΑΚΟΜΑ ΠΑΡΑΔΟΘΕΙ, ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΝΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΚΑΙ ΟΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΚΑΙΝΕ ΤΟΥΣ ΠΡΩΗΝ ΒΑΣΙΚΟΥΣ ΜΕΤΌΧΟΥΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΟΥΝΤΕΣ (ΤΟΤΕ) ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

Το περίφημp πόρισμα της Deloitte Business Solutions AE για την εταιρεία ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜΣ Α.Β.Ε.Ε (CRETA FARMS) παραδόθηκε ένα χρόνο μετά τη σχετική ανάθεση και μετά από υπενθύμιση του THECEO.gr στις 3 Ιουνίου 2020, καθώς φαίνεται ότι έκρυβε «φίδια».

Πράγματι, την Τετάρτη 5 Αυγούστου 2020, η εισηγμένη εταιρεία στο Χρηματιστήριο Αθηνών   ανακοίνωσε ότι στις 29 Ιουλίου 020 η  Deloitte Business Solutions AE Συμβούλων Επιχειρήσεων παρέδωσεωστην Κρέτα Φαρμς την «τελική» έκθεση ειδικού ελέγχου (forensic) που διενήργησε. Ενδιαφέρον έχει η χρήση της έννοιας «τελική», αφού με τη χρήση της λέξης υπονοείται ότι είχε παραδοθεί κάποιο τμήμα του, το οποίο όμως δεν είχε δοθεί στη δημοσιότητα όπως η εταιρεία οφείλει.

Η σημερινή διοίκηση της Creta Farms δημοσιοποίησε σύνοψη του παρίσματος που αναφέρει τα εξής:

1. ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΘΕΙ ΣΤΙΣ
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ
Εντοπίστηκαν δώδεκα (12) εταιρείες οι οποίες, σύμφωνα με το Διεθνές Λογιστικό Πρότυπο (ΔΛΠ) 24, παράγραφος 9, θεωρούνται συνδεδεμένες οντότητες, καθώς οι βασικοί μέτοχοι και τα συγγενικά τους πρόσωπα, είναι μέτοχοι, µέλη διοίκησης ή ασκούν τον έλεγχο σε αυτές τις εταιρείες, είτε απευθείας, είτε εμμέσως ως τελικοί δικαιούχοι. Οι εν λόγω εταιρείες καίτοι συνδέονται με τους βασικούς μετόχους και τα συγγενικά τους πρόσωπα μέχρι β΄ βαθμού, δεν έχουν γνωστοποιηθεί στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρίας.

Επιπρόσθετα, μέσω της έρευνας και των συνεντεύξεων που πραγματοποίησε η Deloitte τρεις (3) εταιρείες τηρούν μετοχικές μερίδες στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, και πιο συγκεκριμένα οι εταιρείες SILVER INVEST & TRADE LIMITED, MONFERATO INTERNATIONAL INC και KCII ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ Α.Β.Ε.Ε ORIGINS HOLDINGS LTD, συνδέονται και αυτές µε τους δύο (2) βασικούς µετόχους, καθώς οι δύο (2) βασικοί μέτοχοι είναι τελικοί δικαιούχοι (με συμμετοχή 50% έκαστος) των εταιρειών αυτών. Το συμπέρασμα αυτό δεν προκύπτει από τα επίσημα έγγραφα των ανωτέρω εταιρειών, όπως αυτά έχουν καταχωρισθεί στα σχετικά μητρώα, αλλά από όσα γνωστοποιήθηκαν στην Deloitte στο πλαίσιο των συνεντεύξεων που πραγματοποίησε καθώς και από σχετική ενυπόγραφη δήλωση του πρώην Διευθύνοντος Συμβούλου, κ. Κωνσταντίνου Δομαζάκη.

Η Deloitte επισημαίνει ότι δεν εντοπίσθηκαν εταιρείες που συνδέονται με τα
στελέχη της Εταιρείας οι οποίες να έχουν συναλλαγές µε την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, και να πρέπει να γνωστοποιηθούν ως συνδεδεμένες οντότητες με την Εταιρεία. Ως στελέχη της Εταιρείας νοούνται τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας από το 2006 και έπειτα και τα άτοµα τα οποία κατείχαν θέσεις ευθύνης στην Εταιρεία το ανωτέρω διάστημα.
Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις Σύμφωνα με την Deloitte οι σημειώσεις των Οικονομικών Καταστάσεων της Εταιρείας, θα έπρεπε να περιλαμβάνουν στην ενότητα των συναλλαγών με συνδεδεμένα μέρη, περισσότερες γνωστοποιήσεις και πληροφορίες για τις εταιρείες, που δύνανται να θεωρηθούν βάσει των ΔΠΧΑ ως συνδεδεμένες (ΔΛΠ 24- Συνδεδεμένα μέρη), και οι οποίες είχαν συναλλαγές με την Εταιρεία ή τον Όμιλο.

2. ΑΠΟΛΗΨΕΙΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ Η
ΚΑΙ ΜΕΣΩ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ
Εξετάστηκαν οι δοσοληπτικοί λογαριασμοί των δύο βασικών μετόχων για τα έτη (2014 – 2018) και εντοπίστηκαν εκροές από την Εταιρεία προς τον Εμμανουήλ Στ. Δοµαζάκη συνολικού ποσού Ευρώ 1.338.449 και εκροές από την Εταιρεία προς τον Κωνσταντίνο Δοµαζάκη συνολικού ποσού Ευρώ 1.563.095.

Συνολικά, οι εκροές της Εταιρείας προς τους δύο (2) βασικούς μετόχους µέσω δοσοληπτικών λογαριασμών κατά την τελευταία πενταετία ανέρχονται συνολικά σε Ευρώ 2.901.543.
Επιπρόσθετα και για την ίδια περίοδο εντοπίστηκαν κινήσεις πιστωτικών καρτών και έξοδα συνολικού ποσού Ευρώ 262.605 που αφορούν τους βασικούς μετόχους της Εταιρείας και απολήψεις και έξοδα συνολικού ποσού Ευρώ 11.548 που αφορούν τα συγγενικά πρόσωπα των βασικών μετόχων.

Οι παραπάνω απολήψεις ποσού Ευρώ 2.901.543 εμπίπτουν στις απαγορευτικές διατάξεις του άρθρου 23α του Ν 2190/1920 περί δανείων και πιστώσεων προς μέλη διοικητικού συμβουλίου ή μετόχους.

Διαπιστώθηκε δε πως κατά την ίδια περίοδο 2014-2018 με περίπλοκες λογιστικές εγγραφές, οι οποίες επουδενί συνιστούσαν εξόφληση, απομειώνονταν τεχνηέντως τα ποσά των απαιτήσεων της Εταιρείας κατά αμφότερων των βασικών μετόχων.

Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις
H Deloitte από την εργασία της συμπεραίνει τα παρακάτω:
• Οι Σημειώσεις επί των Οικονομικών Καταστάσεων της Εταιρείας θα έπρεπε να περιλαμβάνουν στην ενότητα των συναλλαγών με συνδεδεμένα μέρη περισσότερες γνωστοποιήσεις και πληροφορίες αναφορικά με τις απολήψεις των βασικών μετόχων και των συγγενικών τους προσώπων (ΔΛΠ 24).
• Οι απολήψεις των βασικών μετόχων εν τέλει διαγράφονται από τα λογιστικά βιβλία της Εταιρείας μέσω πληθώρας συμψηφιστικών και γενικότερα σύνθετων λογιστικών εγγραφών. Σε περίπτωση που οι σχετικές απαιτήσεις δε θεωρούνταν ανακτήσιμες, θα έπρεπε να διαγραφούν απευθείας στην ίδια οικονομική χρήση, σχηματίζοντας μία ισόποση πρόβλεψη επισφάλειας. Ωστόσο, όπως αντιλαμβάνεται η Deloitte, η Εταιρεία δεν προέβη πριν από τη διαγραφή της σχετικής πρόβλεψης στις απαραίτητες νομικές ενέργειες για την ανάκτηση των
υπολοίπων από τους βασικούς μετόχους ούτε παρείχε σχετική ενημέρωση των σχετικών υπολοίπων στη Γενική Συνέλευση της Εταιρείας.
Όλα τα ανωτέρω αξιολογούνται από την Εταιρεία, από νομικής, φορολογικής και λογιστικής άποψης, η οποία ήδη πράττει τα νόμιμα προς διαφύλαξη των συμφερόντων της και προς αξίωση κάθε θετικής και αποθετικής ζημίας που επήλθε στη περιουσία της εκ των ως άνω ενεργειών.

3. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ ΑΒΕΤΤΕ (ΕΦΕΞΗΣ «ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ»)
Το υπόλοιπο της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ στα βιβλία της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ. Έως τη χρήση που έληξε στις 31.12.2006 n ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ ενοποιείτο (με την μέθοδο της ολικής ενοποίησης) στις Οικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ.

Από την 31.12.2007 και έπειτα, η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ έπαυσε να ενοποιείται και η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, κάνει ξανά αναφορά στην ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ στις οικονομικές καταστάσεις της, στη χρήση που έληξε την 31.12.2018, οπότε την αναφέρει ως συνδεδεμένη εταιρεία, καθώς μέτοχοι της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ είναι οι βασικοί μέτοχοι της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ με ποσοστό 99,34%, διαιρούμενα σε δύο ισόποσα μερίδια. Επισημαίνεται δε ότι ενώ η Εταιρεία είχε, διαχρονικά, συναλλαγές µε την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, οι συναλλαγές αυτές δε γνωστοποιούνται αναλυτικά στις Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας, όπως θα έπρεπε, γιατί σύμφωνα με το ΔΛΠ 24, παράγραφος 9, η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ είναι συνδεδεμένο μέρος, ενώ σύμφωνα με το ΔΛΠ 24, παράγραφος 18 θα έπρεπε να γνωστοποιεί ακριβώς τις συναλλαγές με την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ και τη φύση τους.
Συνολικά το υπόλοιπο της απαίτησης της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ από την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, ως έχει καταχωρηθεί στις οικονομικές καταστάσεις της, ανήρχετο την 31.12.2018 σε ποσό Ευρώ 8.670.807.

ΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΗΣ ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ
Επισκοπήθηκαν οι λογαριασμοί της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ που περιλαμβάνονταν στα λογιστικά βιβλία της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ. Από τις λογιστικές κινήσεις, προκύπτει ότι το σύνολο των τιµολογήσεων της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ προς την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ σχετικά µε τεχνικά έργα και τεχνικές μελέτες ανήλθε σε ποσό Ευρώ 5.301.684 μέχρι την 31.12.2018. Από τις εν λόγω  συναλλαγές, επελέγησαν δειγµατοληπτικά οκτώ (8) τεχνικά έργα και επτά (7) τεχνικές µελέτες, τα οποία αθροίζουν σε ποσό Ευρώ 5.232.117, και διερευνήθηκαν περαιτέρω:
• Για 2 από τα 8 τεχνικά έργα επιβεβαιώθηκε, από τα στοιχεία που επεξεργάστηκε η Deloitte ότι η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ χρέωσε στην Εταιρεία το κόστος που επωµίστηκε η ίδια, επαυξηµένο με ένα συντελεστή προσαύξησης 10%.
• Για 4 από τα 8 τεχνικά έργα η Deloitte δεν κατάφερε να υπολογίσει το συντελεστή προσαύξησης που χρέωσε η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ στην Εταιρεία, καθώς δεν της παραδόθηκε υποστηρικτικό υλικό για το κόστος που επωμίστηκε η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ από τρίτες εταιρείες προκειµένου να εκτελέσει τα εν λόγω έργα.
• Για 2 από τα 8 τεχνικά έργα, τα οποία ήταν μάλιστα και τα μεγαλύτερα σε αξία (µονάδα κομποστοποίησης συνολικής αξίας ποσού Ευρώ 2.414.613 και μεταλλικό κτίριο αποθήκης στις εγκαταστάσεις Ρεθύμνου συνολικής αξίας ποσού Ευρώ 1.393.650) από τα στοιχεία που παρέλαβε και επεξεργάστηκε η Deloitte καταλήγει ότι είτε η Εταιρεία δεν έθεσε στη διάθεση της Deloitte όλο το υποστηρικτικό υλικό που αφορά τα έργα αυτά, είτε η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ τιμολόγησε στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ το πρώτο έργο με συντελεστή προσαύξησης μεγαλύτερο του 130% και το δεύτερο έργο µε συντελεστή προσαύξησης μεγαλύτερο του 45%.

Όσον αφορά τις επτά (7) τεχνικές μελέτες που η Deloitte διερεύνησε περαιτέρω, επισημαίνεται από την Deloitte ότι δεν ελήφθη υποστηρικτικό υλικό που να επιβεβαιώνει ότι η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ προσέφερε κάποια υπηρεσία στην Εταιρεία σχετική με τις μελέτες αυτές, τουναντίον ο τέως Logistic Director της Εταιρείας δήλωσε, στο πλαίσιο συνέντευξης που πραγματοποίησε η Deloitte μαζί του, ότι δεν γνωρίζει να έχει εκπονήσει μηχανικός της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ τις μελέτες που έχουν καταχωρισθεί στα βιβλία της Εταιρείας το 2017 καθώς όπως υποστήριξε, η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ δεν διέθετε το απαραίτητο τεχνικό προσωπικό για την παροχή των συγκεκριμένων υπηρεσιών. Επιπλέον, ανέφερε ότι δεν υπέπεσαν στην
αντίληψή του τιμολόγια από τρίτες εταιρείες ή μηχανικούς που να τιμολόγησαν την
ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ για τις συγκεκριμένες επτά (7) μελέτες.

Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ανωτέρω, η Deloitte καταλήγει ότι ο όποιος συντελεστής προσαύξησης που χρέωσε η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί, εάν η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ εκτελούσε απευθείας τα τεχνικά έργα εσωτερικά. Παράλληλα, η Εταιρεία φαίνεται πως επιβαρύνθηκε με το κόστος των 7 τεχνικών μελετών (συνολικής αξίας ποσού Ευρώ 818.400) για τις οποίες η Deloitte δεν παρέλαβε υποστηρικτικό υλικό που να αποδεικνύει ότι οι μελέτες αυτές όντως έγιναν και παραδόθηκαν στην Εταιρεία.

Θαλάσσιο και χερσαίο μεταφορικό έργο της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ
Όσον αφορά το μεταφορικό έργο που ανέλαβε η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ να εκτελέσει για λογαριασμό της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, η Deloitte καταλήγει ότι αυτό θα μπορούσε να συνεχίσει να εκτελείται εσωτερικά στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ (όπως γινόταν στο παρελθόν) με σχετική τροποποίηση του καταστατικού της ή να αναληφθεί από μια εταιρεία που θα άνηκε στον Όμιλο ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, ώστε ο όποιος συντελεστής προσαύξησης χρεωνόταν, να παραμένει στον Όµιλο ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ και να µην κατευθύνεται σε εταιρεία συμφερόντων των βασικών μετόχων.
Από τα στοιχεία που ελήφθησαν και έτυχαν επεξεργασίας, προκύπτει ότι το λειτουργικό  περιθώριο κέρδους της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ από το µεταφορικό έργο για τις τρείς (3) χρήσεις από 2016 έως 2018, κυμάνθηκε από 9,64% έως 15,49%. Το κέρδος αυτό της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ το
επιβαρύνθηκε η Εταιρεία στα αποτελέσματά της.

ΤΑΜΕΙΑΚΕΣ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ

Το 2009 εκτελέστηκαν εργασίες ανακαινίσεως των καταστημάτων ΝΤΑΚΟΣ της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, ενώ το 2017 η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ διενήργησε εργασίες ανακαίνισης στο ξενοδοχείο («ΑΜΜΟΣ») που λειτουργεί στο Ρέθυμνο καθώς και στο εστιατόριο του ξενοδοχείου, το οποίο ανήκει στην ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ.
Λαμβάνοντας υπόψιν τις κινήσεις των δοσοληπτικών λογαριασμών και δεδομένου ότι η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ είναι η κύρια πηγή που χρηματοδοτούσε με ρευστότητα την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, η έρευνα της Deloitte καταλήγει ότι οι ανωτέρω εργασίες χρηματοδοτήθηκαν εμμέσως από την Εταιρεία, παρά το γεγονός ότι οι εργασίες αυτές εξυπηρετούσαν ανάγκες των βασικών μετόχων και της ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, εταιρείας συμφερόντων τους και όχι τους επιχειρηματικούς σκοπούς της Εταιρείας.

Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις
H Deloitte από την εργασία της συμπεραίνει τα παρακάτω:
• Το αναπόσβεστο κόστος των τεχνικών έργων και των τεχνικών μελετών, περιλαμβάνονται στο πάγιο Ενεργητικό της Εταιρίας. Συνεπώς, το Πάγιο Ενεργητικό και τα Ίδια Κεφάλαια της Εταιρίας παρουσιάζονται αυξημένα αφενός κατά το ποσό της προσαύξησης που χρεώθηκε στα τεχνικά έργα και αφετέρου με το κόστος των μελετών για τις οποίες η Deloitte δεν έλαβε υποστηρικτικό υλικό. Τα αποτελέσματα της Εταιρίας δε, έχουν επιβαρυνθεί αναλόγως μέσω των αποσβέσεων και των όποιων απομειώσεων έχουν λογιστικοποιηθεί στα βιβλία της Εταιρείας για τα εν λόγω πάγια. Η Deloitte ως τελικό συμπέρασμα προτείνει στην εταιρία την
ανάθεση σε Εξωτερικό Τεχνικό Σύμβουλο της αποτίμηση της αξίας των εν λόγω τεχνικών έργων και την καταχώριση των όποιων λογιστικών εγγραφών προκύψουν από το παραπάνω.
• Όσον αφορά το κόστος του μεταφορικού έργου η Deloitte θεωρεί ότι:
α) δε δημιουργεί κάποια επίπτωση στα Ίδια Κεφάλαια της Εταιρείας.
β) το κόστος του μεταφορικού έργου αυξημένο με το συντελεστή προσαύξησης της
ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, έχει ήδη επιβαρύνει τα αποτελέσματα και τα Ίδια Κεφάλαια της
Εταιρείας
• Όσον αφορά το υπόλοιπο της απαίτησης που είχε η εταιρεία από την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ την 31.12.2018 συνολικού ποσού Ευρώ 8.670.807, η Deloitte από την εργασία της συμπεραίνει ότι η ανακτησιμότητα της απαίτησης από την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ κρίνεται αμφίβολη και συνεπώς θα πρέπει να εξεταστεί από την Εταιρεία το ενδεχόμενο απομείωσης της σχετικής απαίτησης.
Επιπλέον των παραπάνω η Deloitte επισημαίνει:
• Οι πιστώσεις που χορήγησε η Εταιρεία, το υπόλοιπο των οποίων κατά την 31.12.2018 ανερχόταν σε 8.658.588, απαγορεύονται και είναι άκυρες με βάσει τις διατάξεις του άρθρου 23α του Ν2190/1920. Η περίπτωση αυτή επισύρει ποινικές κυρώσεις για τα μέλη του ΔΣ.
• Η Εταιρεία σύναψε συμβάσεις με την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ, η οποία ελέγχεται από τα μέλη του ΔΣ της Εταιρείας (Ε. Δομαζάκι & Κ. Δομαζάκη), για τις οποίες θα έπρεπε να είχε λάβει ειδική άδεια από τη Γενική Συνέλευση με βάση τις διατάξεις του άρθρου 23α του Ν2190/2020
• Κατά τη γνώμη της Deloitte πιθανόν να συντρέχει περίπτωση μη εφαρμογής του άρθρου 22α του Ν2190/1920 περί ευθύνης των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και ειδικότερα ότι αυτοί θα πρέπει να ενεργούν αποκλειστικά προς εξυπηρέτηση του εταιρικού συμφέροντος αλλά και να αποφεύγουν την σύγκρουση συμφερόντων, αλλά και μη εφαρμογής του άρθρου 2 του Ν3016/2020.

4. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ NOVAPLOT ENTERPISES LTD
Η Novaplot είναι εταιρεία με έδρα στην Κύπρο με αντικείμενο εργασιών την ανάπτυξη πατεντών. Η έρευνα της Deloitte κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Novaplot είναι συνδεδεμένη οντότητα της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, γιατί οι βασικοί μέτοχοι της Εταιρείας, ασκούν έλεγχο (control) σε αυτήν την οντότητα. Σύμφωνα µε το Διεθνές Λογιστικό Πρότυπο (ΔΛΠ) 24, παράγραφος 9, η Novaplot θεωρείται συνδεδεμένη οντότητα, καθώς οι βασικοί μέτοχοι ασκούν τον έλεγχο ως τελικοί δικαιούχοι. Οι συναλλαγές της Εταιρείας με την Novaplot θα έπρεπε επομένως να γνωστοποιούνται στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας.
Περαιτέρω, και βάσει των ανωτέρω, η Deloitte αναφέρει ότι, σύμφωνα µε το άρθρο 23α (παράγραφος 2) του Ν. 2190/1920, απαγορεύεται και είναι άκυρη η σύναψη οποιωνδήποτε συβάσεων της Εταιρείας με την Novaplot, χωρίς ειδική άδεια της Γενικής  Συνέλευσης. Ωστόσο η ΓΣ της 26.6.2019 ενέκρινε την από 17.1.2016 σύβαση μεταξύ της Εταιρείας και της Novaplot.
Το τελευταίο αυτό σημείο, θα διερευνηθεί και αξιολογηθεί περαιτέρω από την Εταιρεία από νομικής πλευράς.

Πατέντες που ανήκουν / ανήκαν στη Novaplot
Τον Ιούλιο 2019 η Novaplot επέστρεψε 14 πατέντες στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, έναντι
μηδενικού τιμήματος. Αρχικά, η Εταιρεία είχε παραδώσει στη Deloitte μία λίστα η οποία περιελάβανε 10  πατέντες, οι οποίες είχαν δοθεί από την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ στη Novaplot, χωρίς αντάλλαγμα, όπως προκύπτει από την επισκόπηση που πραγματοποιήθηκε από την Deloitte στα λογιστικά βιβλία και από τις συζητήσεις της Deloitte με την Εταιρεία.

Από τη σύγκριση των παραπάνω παρεχόμενων από την Εταιρεία πληροφοριών, πριν την υποβολή της Πράξης Μεταβίβασης και κατόπιν αυτής, προκύπτει ότι η  Novaplot μεταβίβασε τελικά στην Εταιρεία (4) τέσσερα παραπάνω (14 αντί 10).

Διπλώματα Ευρεσιτεχνίας σε σχέση με αυτή την αρχική ενημέρωση.
Λογιστική Απεικόνιση της από 17.1.2016 σύμβασης με τίτλο Master License
Agreement

Την 31.12.2018 η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ εμφάνιζε στα βιβλία της απαίτηση από την Novaplot ποσού Ευρώ 1.114.619,66 (η Novaplot εμφανιζόταν με χρεωστικό  υπόλοιπο στα βιβλία της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ). Η απαίτηση αυτή της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ  προκύπτει ως αποτέλεσμα των κάτωθι κινήσεων:
1. Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ έχει καταχωρήσει στα βιβλία της τιμολόγια, εκδόσεως Novaplot συνολικού ποσού Ευρώ 600.000 (υποχρέωση της Εταιρείας).
2. Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ έχει πραγματοποιήσει πληρωμές απευθείας προς τη Novaplot συνολικού ποσού Ευρώ 1.407.400 (απαίτηση της Εταιρείας).
3. Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ έχει πραγματοποιήσει λοιπές πληρωμές και συμψηφιστικές εγγραφές (με πελάτες/προμηθευτές) για λογαριασμό της Novaplot συνολικού ποσού Ευρώ 307.219,66 (απαίτηση της Εταιρείας).

Βάσει των συζητήσεων με την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ και από την επισκόπηση του αποδεικτικού υλικού που παρελήφθη από την Deloitte, διαπιστώθηκε ότι όλες οι κινήσεις που περιλαμβάνονται στην καρτέλα της Novaplot, αφορούν την από 17.1.2016 σύμβαση με τίτλο Master License Agreement (MLA). Η σύμβαση αυτή  αναφέρεται σε μία μόνο πατέντα, την Case 26 και αφορά τα Mini Cuts Systems Business. Η από 17.1.2016 σύμβαση φέρει τις υπογραφές του Εμμανουήλ  Δομαζάκι και της νομίμου εκπροσώπου της Novaplot. Η ως άνω σύμβαση προβλέπει εναρκτήρια αμοιβή (entrance fee) ποσού 1.000.000 πληρωτέα από την
ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ και ετήσιες αμοιβές συντήρησης (maintenance fees) ποσού Ευρώ 200.000.

Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ έχει καταχωρίσει στα βιβλία της στην καρτέλα του προμηθευτή Novaplot τρία (3) ισόποσα τιμολόγια που αφορούν την ετήσια αμοιβή συντήρησης (maintenance fee) για τα έτη 2016, 2017 και 2018 και έχει κεφαλαιοποιήσει τις αμοιβές αυτές στο Ενεργητικό της.

Πέραν των τριών τιμολογίων που αναφέρονται ανωτέρω, τον Ιούλιο του 2019 η εταιρεία παρέδωσε στη Deloitte αντίγραφα επιπλέον τεσσάρων (4) τιμολογίων και  ενός (1) πιστωτικού τιμολογίου της Novaplot, συνολικής αξίας Ευρώ 612.000. Τα τιμολόγια αυτά είχαν διάφορες ανακολουθίες (πχ δεν είχαν σωστή αρίθμηση, αναφέρονταν σε αμοιβές που είχαν ήδη τιμολογηθεί κτλ) και δεν καταχωρίσθηκαν στα βιβλία της Εταιρείας. Στις 30.09.2019 η Εταιρεία παρέδωσε στη Deloitte καινούρια αντίγραφα των διορθωμένων πλέον τιμολογίων. Τα διορθωμένα πλέον τιμολόγια συνολικού ποσού Ευρώ 612.000 φέρουν και τα τρία (3) ημερομηνία έκδοσης του 2018 και αφορούν το «entrance fee» της από 17.1.2016 σύμβασης.

Εκτίμηση του Εύλογου Κόστους Παραχώρησης Άυλων Περιουσιακών Στοιχείων
Σύμφωνα με εντολή που έλαβε η Deloitte από την εταιρεία με ημερομηνία 20.9.2019 προχώρησε σε εκτίμηση του εύλογου κόστους άυλων περιουσιακών στοιχείων της Novaplot στην εταιρεία, όπως απορρέει από την MLA. Στόχος της εργασίας που ανέλαβε η Deloitte ήταν να προσδιοριστεί αν το παραπάνω κόστος θεωρείται εύλογο για την εταιρεία για το σύνολο της περιόδου ισχύος της Σύμβασης, η οποία είναι δεκαετής.
Σύμφωνα με την έκθεση εκτίμησης η κεντρική αξία του εύλογου κόστους του Άυλου Περιουσιακού Στοιχείου στις 17.1.2016 ανέρχεται σε ποσό Ευρώ 678 χιλ. για τη δεκαετία ισχύος της σύμβασης, ενώ το Εύλογο Εύρος προσδιορίζεται ενδεικτικά σε ποσοστό +/-15% από την κεντρική αξία (ήτοι 610χιλ.-745χιλ.). Σε αναλογία τριετίας το εύλογο κόστος ποσού Ευρώ 678χιλ. αντιστοιχεί σε ποσό Ευρώ 203.000.

Επιπρόσθετη Σύμβαση με τη Novaplot που παραδόθηκε στη Deloitte στα
πλαίσια των συνεντεύξεων
Στο πλαίσιο των συνεντεύξεων της Deloitte με τον τέως Διευθύνοντα Σύμβουλο (Κωνσταντίνο Δομαζάκη) ελήφθη μία επιπλέον σύμβαση μεταξύ της Εταιρείας και της Novaplot με ημερομηνία 20.4.2018. Η ισχύς της από 20.4.2018 σύμβασης είναι δέκα (10) έτη, με έναρξη ισχύος από την ημερομηνία της υπογραφής της. Στη συνέχεια, η σύμβαση θα ανανεωθεί για πρόσθετη περίοδο δέκα (10) ετών, εφόσον κανείς από τους συμβαλλόμενους δεν ενημερώσει έγκαιρα και γραπτώς για την πρόθεση του να μην ανανεωθεί η σύμβαση συνεργασίας.
Η αμοιβή της Novaplot στην από 20.4.2018 σύμβαση λογίζεται σε ποσοστό 2% επί των πωλήσεων των προϊόντων που περιλαμβάνονται στη πατέντα (Patent License Products). Σε κάθε περίπτωση, ορίζεται ότι η ετήσια αμοιβή της Novaplot, δε δύναται να ξεπερνά το ποσό Ευρώ 650.000 ανά έτος.

Το αντίγραφο της Σύμβασης που επισκοπήθηκε από την Deloitte φέρει τη σφραγίδα της Εταιρείας και τις υπογραφές και των δύο βασικών μετόχων. Όσον αφορά την έγκριση της Σύμβασης από πλευράς Novaplot το αντίγραφο της Σύμβασης δε φέρει καμία υπογραφή εκπροσώπου της Novaplot, καθώς επίσης δεν είναι εμφανές αν έχει τεθεί εταιρική σφραγίδα της Novaplot.

Στη σύμβαση περιλαμβάνεται περιγραφή των τεχνογνωσιών, οι οποίες παραχωρούνται στην Εταιρείας προς χρήση καθώς και περιγραφή των σημάτων «Creta Farm Εν Ελλάδι» και «Creta Farms εν Ελλάδι».

Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις
Σύμφωνα με την Deloitte η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ έπρεπε να εμφανίζει στα βιβλία της ένα άυλο πάγιο με αναπόσβεστη αξία Ευρώ 474,6 χιλ. και καμία απαίτηση από τη Novaplot.
Πέραν των παραπάνω η Deloitte επισημαίνει τα εξής:
1. Με βάση τα ως άνω αναφερόμενα υπάρχει ενδεχόμενη πιθανότητα λήψης εικονικών τιμολογίων. Πλην όμως, η ανάλυση και εμβάθυνση του γεγονότος αυτού δεν αποτελεί αντικείμενο της εργασίας της Deloitte, καθώς αυτό χρήζει διευκρίνησης από νομική, λογιστική και φορολογική πλευρά.
2. Σύμφωνα με τη Deloitte συντρέχει περίπτωση μη εφαρμογής του άρθρου 22α του Ν.2190/1920 περί ευθύνης των μελών του διοικητικού συμβουλίου και ειδικότερα ότι αυτοί πρέπει να ενεργούν αποκλειστικά προς εξυπηρέτηση του εταιρικού συμφέροντος αλλά και να αποφεύγουν τη σύγκρουση συμφερόντων αλλά και μη εφαρμογής του άρθρου 2 του Ν.3016/2002. Τούτο, όμως, χρήζει περαιτέρω διερεύνησης και αξιολόγησης από νομικής πλευράς.

5. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΤΗΣ ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΜΕ ΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΕ
Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ υπέγραψε με τη ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Α.Ε. δύο (2) ιδιωτικά συμφωνητικά, το πρώτο στις 6.11.2013 και το δεύτερο στις 30.12.2014. Το από 6 Νοεμβρίου 2013 συμφωνητικό είχε ως αντικείμενο το αίτημα αναδιάρθρωσης του δανεισμού της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ και την παροχή υπηρεσιών χρηματοοικονομικού συμβούλου κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης με την ΕΤΕ (ως εκπρόσωπο των ομολογιούχων), ενώ το από 30 Δεκεμβρίου 2014 συμφωνητικό είχε ως αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών χρηματοοικονομικού συμβούλου κατά τη διαπραγμάτευση με ένα ή περισσότερα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα με στόχο την άντληση νέας χρηματοδότησης, ποσού έως Ευρώ 5.000.000.

Η συνολική αμοιβή της ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ανήλθε σε Ευρώ 280.000 (πλέον ΦΠΑ) για την πρώτη σύμβαση και σε 160.000 (πλέον ΦΠΑ) για τη δεύτερη σύμβαση (υπολογιζόμενη η τελευταία ως αμοιβή επιτυχίας 4% επί τω συνολικών αντληθέντων νέων δανειακών κεφαλαίων).
Η Εταιρεία και η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ υποστήριξαν ότι αυτό αποδεικνύεται εκ του αποτελέσματος, γεγονός όμως που αμφισβητείται από τον πρώην Διευθύνοντα Σύμβουλο. Στη συνέντευξη που πραγματοποιήθηκε με τον τέως Διευθύνοντα Σύμβουλο κ. Κων. Δομαζάκη, ο ίδιος ισχυρίσθηκε και συμπεριέλαβε στην ενυπόγραφη δήλωσή του ότι όσον αφορά το από 30 Δεκεμβρίου 2014 συμφωνητικό με την ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ, αυτός ηγήθηκε των διαπραγματεύσεων με τις Τράπεζες, ενώ η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ουδόλως συνέδραμε στην άντληση νέας χρηματοδότησης, που τελικά ανήλθε στο ποσό των Ευρώ 4.000.000.

Πέραν των παραπάνω πρέπει να επισημανθεί και το εξής:
1. Κατά τη γνώμη της Deloitte συντρέχει περίπτωση μη εφαρμογής του άρθρου 22α του Ν.2190/1920 περί ευθύνης των μελών του διοικητικού συμβούλιου και ειδικότερα ότι αυτοί πρέπει να ενεργούν αποκλειστικά προς εξυπηρέτηση του  εταιρικού συμφέροντος, αλλά να αποφεύγουν την σύγκρουση συμφερόντων αλλά και μη εφαρμογής του άρθρου 2 του Ν.3016/2002.
2. Σε περίπτωση που αποδειχθεί ότι οι υπηρεσίες που προβλέπονται συμβατικά στα από 6.11.2013 και 30.12.2014 ιδιωτικά συμφωνητικά δεν έχουν προσφερθεί στην Εταιρεία, ενώ έχουν καταχωρισθεί στα βιβλία της τα σχετικά τιμολόγια και πληρωμές, ενδέχεται να δημιουργείται οικονομικός αντίκτυπος στην Εταιρεία, όμως αυτό χρήζει διευκρίνησης από νομική και φορολογική άποψη, κάτι που εκφεύγει του σκοπού της έκθεσης και αντικειμένου της εργασίας της Deloitte.

6. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΤΗΣ ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΜΕ ΤΗΝ Κ MEDIA
H ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ κατήρτισε με την Κ MEDIA την από 1 Ιουλίου 2017 σύμβαση με  αντικείμενο την κατασκευή και διανομή διαφημιστικών φυλλαδίων σε supermarkets της περιφέρειας Αττικής. Ζητήθηκε από το τμήμα marketing της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ένα αντίγραφο ή μία μακέτα της K MEDIA ή οποιοδήποτε άλλο  υποστηρικτικό έγγραφο ή ανάλυση που να αποδεικνύουν εν γένει την παροχή των  σχετικών υπηρεσιών από τον προμηθευτή. Μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα παραδόθηκε από την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ στην Deloitte ένα αντίγραφο φυλλαδίου που εκτυπώθηκε και διανεμήθηκε από την K MEDIA βάσει της από 1/7/2017 σύμβασης. Πρόκειται για ένα φυλλάδιο τριών σελίδων μεγέθους Α4 με θέμα το «Εν Ελλάδι Χοιρινό». Ο τέως Διευθύνων Σύμβουλος (Κωνσταντίνος Δομαζάκης) ισχυρίστηκε ότι από τη θέση που κατείχε (Υπεύθυνος τμήματος marketing) είναι σε θέση να γνωρίζει ότι η K MEDIA δεν έχει παραδώσει καμία υπηρεσία προς την  εταιρεία που να αφορά σε διανομή φυλλαδίων. Η Deloitte ζήτησε να επικοινωνήσει απευθείας με τον εκπρόσωπο της K MEDIA προκειμένου να λάβει τη δική του θέση επί του θέματος, ενημερώθηκε όμως από την Προσωρινή Διοίκηση της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ότι η εν λόγω εταιρεία είναι σε καθεστώς εκκαθάρισης και δε παρασχέθηκε πρόσβαση σε άτομο επικοινωνίας. Σημειώνει δε η Deloitte πως στο ΓΕΜΗ η κατάσταση της εταιρείας φαίνεται ενεργή.

Πέραν των παραπάνω επισημαίνονται από την Deloitte τα εξής:
1. Εάν διαπιστωθεί ότι δεν είχε παρασχεθεί καμία υπηρεσία εκ των αναφερόμενων στη Σύμβαση ενώ έχουν καταχωρισθεί στα βιβλία της τα σχετικά τιμολόγια και πληρωμές, ενδέχεται να τεθεί ζήτημα φορολογικής φύσεως και εικονικών τιμολογίων. Τούτο, όμως, χρήζει διευκρίνησης από νομική και φορολογική άποψη και σε κάθε περίπτωση εκφεύγει του σκοπού της έκθεσης και αντικειμένου της εργασίας της Deloitte.
2. Συντρέχει περίπτωση μη εφαρμογής του άρθρου 22α του Ν.2190/1920 περί ευθύνης των μελών του διοικητικού συμβουλίου και ειδικότερα ότι αυτοί πρέπει να ενεργούν αποκλειστικά προς εξυπηρέτηση του εταιρικού συμφέροντος αλλά  και να αποφεύγουν τη σύγκρουση συμφερόντων αλλά και μη εφαρμογής του άρθρου 2 του Ν.3016/2002. Τούτο, όμως, χρήζει περαιτέρω διερεύνησης και αξιολόγησης από νομική πλευρά.

7. ΚΟΣΤΟΣ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΡΕΘΥΜΝΟΥ ΜΕ ΚΩΔΙΚΟΥΣ 71001080 ΚΑΙ 71001280
Ο τέως Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας, κ. Κων. Δομαζάκης, ισχυρίστηκε ότι η Εταιρεία, διατήρησε δύο τεχνικά έργα (με κωδικούς 71001080 και 71001280) στις  ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση, από το 2011 το ένα και από το 2013 το άλλο, μέχρι το 2017, οπότε και μεταφέρθηκε το συνολικό κόστος των έργων αυτών στα πάγια της. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι οι συγκεκριμένοι κωδικοί έργων περιλαμβάνουν εργασίες, υλικά και έργα που τιμολογήθηκαν από τους προμηθευτές, εξοφλήθηκαν από την Εταιρεία, αλλά στην πραγματικότητα δεν παραδόθηκαν/κατασκευάστηκαν ποτέ.

Σκοπός της έρευνας της Deloitte ήταν να διαπιστωθεί εάν οι δύο (2) κωδικοί τεχνικών έργων, έχουν συγκεντρώσει κόστος που ορθά μεταφέρθηκε στα πάγια, εάν υφίστανται παραστατικά που να δικαιολογούν το κόστος που καταχωρήθηκε στα βιβλία της Εταιρείας και αν τα κόστη που έχουν συγκεντρωθεί τελικά στους συγκεκριμένους κωδικούς, έπρεπε να βαρύνουν τα αποτελέσματα της Εταιρείας αντί να μεταφερθούν στα πάγια.

Προκειμένου να γίνει κατανοητή η φύση των δαπανών που είχαν καταχωρηθεί στους συγκεκριμένους κωδικούς έργων, η Deloitte ανέλυσε το κόστος των τεχνικών έργων όπως αυτό έχει καταχωρηθεί στα βιβλία της Εταιρείας, και μελέτησε την έκθεση των Τεχνικών Συμβούλων, TUV NORD (HELLAS) A.E (εφεξής «TUV») η οποία ανέλαβε να τεκμηριώσει το κόστος που έχουν συσσωρεύσει τα δύο (2) αυτά τεχνικά έργα.

Τα έργα υπό διερεύνηση είχαν κωδικούς 71001080 (εφεξής «1080») και 71001280 (εφεξής «1280»). Και τα δύο έργα έφεραν τίτλο «Βελτίωση εγκαταστάσεων Ρεθύμνου». Από την επισκόπηση που πραγματοποίησε η Deloitte επί των τιμολογίων που έχουν καταχωρισθεί σε αυτούς τους κωδικούς έργων διαπίστωσε ότι, και για τα δύο έργα έχουν κεφαλαιοποιηθεί ανομοιογενείς μεταξύ τους δαπάνες, οι οποίες δεν συνιστούν ενιαία πάγια στοιχεία. Ωστόσο, και τα δύο έργα μεταφέρθηκαν στα πάγια της Εταιρείας στις 30.6.2017, το μεν 1080, με αξία Ευρώ 896.960,53 και το δε 1280, με αξία Ευρώ 552.235,05.
Η συνολική αξία που παγιοποιήθηκε μέσω των δύο αυτών έργων ανέρχεται σε Ευρώ 1.449.195,58. Από το Μητρώο Παγίων διαπιστώθηκε ότι, τα συγκεκριμένα πάγια αποσβένονται με συντελεστή 5%.

Η Deloitte μετά την μελέτη της έκθεσης της TUV, αναφορικά με τα δύο τεχνικά έργα, επιβεβαίωσε το συμπέρασμα της ότι οι δύο κωδικοί έχουν συγκεντρώσει ανομοιογενή κόστη, τα οποία αποτελούνται από διάφορα επιμέρους έργα, τα οποία δε θα μπορούσαν  να συνιστούν ενιαίους κωδικούς παγίων.

Επιπλέον, η Deloitte χρησιμοποιώντας την έκθεση του Τεχνικού Σύμβουλου TUV,
συμπεραίνει ότι:
• έχουν κεφαλαιοποιηθεί έξοδα, η φύση των οποίων δεν επιδέχεται κεφαλαιοποίηση, αλλά θα έπρεπε να έχουν επιβαρύνει απευθείας τα αποτελέσματα της Εταιρείας. Για το  συνολικό ποσό των Ευρώ 1.449.195,58 που μεταφέρθηκαν στα πάγια, υπάρχει μερική μόνο τεκμηρίωση για ποσό έως Ευρώ 501.292. Το υπόλοιπο ποσό Ευρώ 947.903,58 δε μπορεί να τεκμηριωθεί με ασφάλεια είτε γιατί αφορά έξοδα, είτε γιατί τα έργα αυτά δεν ήταν δυνατόν να επιβεβαιωθούν από τον Τεχνικό Σύμβουλο TUV. Μέσα στην έκθεσή της  η TUV αναφέρεται σε συνολικό κόστος Ευρώ 1.334.386, επειδή η εργασία τους στηρίχθηκε σε τιμολόγια προμηθευτών που τους προσκομίσθηκαν από την Εταιρεία και αθροίζουν στο εν λόγω ποσό και όχι στο ποσό που μεταφέρθηκε τελικά στα πάγια της Εταιρείας.

Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις
Σύμφωνα με την Deloitte, με δεδομένο ότι από το συνολικό ποσό των Ευρώ 1.449.195,58 η Εταιρεία θα μπορούσε κατά μέγιστο να μεταφέρει στα πάγια της Ευρώ 501.292, συμπεραίνεται ότι το Ενεργητικό και τα Ίδια Κεφάλαια της Εταιρείας εμφανίζονται επαυξημένα κατά Ευρώ 947.903,58 από την χρήση που έληξε την 31.12.2017. Επίσης, επισημαίνεται από την Deloitte ότι σε περίπτωση που τα υλικά, υπηρεσίες, έργα που η TUV δεν κατάφερε να εντοπίσει αν έχουν παραδοθεί στην Εταιρεία ενώ έχουν καταχωρισθεί κανονικά στα βιβλία της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ τιμολόγια και πληρωμές, αυτό πιθανόν να δημιουργεί επιπλέον οικονομικό αντίκτυπο στην Εταιρεία. Τούτο, όμως, χρήζει διευκρίνησης από νομική και φορολογική πλευρά, κάτι που εκφεύγει του σκοπού, όπως επισημαίνεται στην έκθεση, του έργου της Deloitte.

8. ΚΟΣΤΟΣ ΤΩΝ ΣΙΛΟ ΤΗΣ ΘΥΓΑΤΡΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ «ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ»
Στις 29.6.2000 ιδρύθηκε η εταιρεία HELLAS FARM ΑΒΕΕ ως θυγατρική της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ. Βάσει της υπ’ αριθμόν 7775 συμβολαιογραφικής πράξης που έλαβε χώρα στις 20 Ιουλίου 2000, η HELLAS FARM εξαγόρασε, σε πλειστηριασμό, τις εγκαταστάσεις της ΕΛΒΙΚ ΑΒΕΕ και τον σχετικό εξοπλισμό της μονάδας παραγωγής στα Μεγάλα Καλύβια του Ν. Τρικάλων, έναντι ποσού Ευρώ 3.325.605,28 (1.133.200.00 δρχ.), συμπεριλαμβανομένων και 20 μεταλλικών σιλό συνολικής χωρητικότητας 8.000 τόνων, εμβαδού μέτρων τετραγωνικών το καθένα πενήντα και είκοσι πέντε (50,25τ.μ.). Το 2002 η HELLAS FARM μετονομάστηκε
σε ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ. Η Deloitte έλαβε το μητρώο παγίων της ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ και
εντόπισε τους κωδικούς παγίων που αναφέρονταν στα 20 σιλό.

Το 2012 η Φάρμα Θεσσαλίας μεταβίβασε την κυριότητα στην ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ με πώληση δεκαέξι (16) σιλό, έναντι ποσού Ευρώ 142.000 (πλέον Ευρώ 32.660 ΦΠΑ) πραγματοποιώντας κέρδος από την πώληση των σιλό, συνολικού ποσού Ευρώ 112.672. Η Deloitte ανατρέχοντας στις λογιστικές εγγραφές της ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ για το 2012 επιβεβαιώνει ότι η εταιρεία έχει καταχωρίσει στα βιβλία της το κέρδος από την ως άνω πώληση. Το τίμημα της πώλησης, φαίνεται να εξοφλήθηκε μέσω επιταγών πελατείας που παρέδωσε η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ στην ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ. Από την επισκόπηση που πραγματοποίησε η Deloitte επίτων λογαριασμών των τραπεζικών διαθεσίμων της ΦΑΡΜΑ
ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ δε διαπιστώθηκε η είσπραξη των εν λόγω επιταγών.

Επιπλέον, αναφέρεται ότι τις ίδιες ημέρες ακριβώς που η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ αγόρασε τα σιλό από τη ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ, τα πώλησε στην ΤΕΤΩΡΟΣ Α.Ε και στην ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ  ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε., έναντι συνολικού ποσού Ευρώ 372.000 (πλέον ΦΠΑ 23%), πραγματοποιώντας κέρδος Ευρώ 230.000. Από τις συνεντεύξεις που πραγματοποιήθηκαν από την Deloitte γίνεται αντιληπτό ότι οι βασικοί μέτοχοι διατηρούσαν μακροχρόνιες εμπορικές σχέσεις με τις ανωτέρω εταιρείες.
Εντός του ιδίου μήνα (Αυγούστου 2012) οι ΤΕΤΩΡΟΣ Α.Ε και ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε, πώλησαν τα 16 σιλό στην ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ έναντι Ευρώ 375.750 (πλέον ΦΠΑ) αποκομίζοντας κέρδος από τη συναλλαγή ποσού Ευρώ 3.750.

Λίγες μέρες μετά τις ανωτέρω συναλλαγές και εντός του 2012, τα σιλό καταστράφηκαν, από τρίτη εταιρεία που διενεργεί αποξηλώσεις ακινήτων. Μάλιστα, η σύμβαση για την καταστροφή των σιλό υπογράφηκε μεταξύ της τρίτης εταιρείας και της ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ, ενώ όπως φαίνεται και από τις συναλλαγές που αναφέρθηκαν ανωτέρω, κύρια των σιλό τη δεδομένη χρονική στιγμή ήταν η ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ.

Διερευνώντας η Deloitte λίγο περισσότερο το θέμα, της έγινε αντιληπτό ότι, για την ίδια τοποθεσία που ήταν εγκατεστημένα τα σιλό, οι συνδεδεμένες εταιρείες ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Α.Ε και η ΦΑΡΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε είχαν εκδώσει δύο άδειες ανάπτυξης φωτοβολταϊκών πάρκων, με τις ημερομηνίες απόκτησης των αδειών να είναι προγενέστερες των συναλλαγών που περιεγράφηκαν ανωτέρω (ημερομηνίες έκδοσης εντός του 2011).

Τα σιλό καθ’ όλη τη διάρκεια των συναλλαγών παρέμειναν στις εγκαταστάσεις της ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (στα δελτία αποστολής όλων των ανωτέρω συναλλαγών αναγράφεται ότι τα
σιλό θα παραμείνουν στις εγκαταστάσεις της ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ για φύλαξη). Κατά την Deloitte η άποψη αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι τα σιλό καταστράφηκαν λίγο μετά
την τελευταία αγοροπωλησία (δηλαδή μετά την πώληση των σιλό από τις ΤΕΤΡΩΡΟΣ Α.Ε
και ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε προς την ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ), ενώ η χρήση του γεωτεμαχίου στο
οποίο ήταν εγκατεστημένα τα σιλό ήταν προγραμματισμένη για την ανέγερση φωτοβολταϊκού πάρκου και άρα και η αποξήλωση τους θα έπρεπε να θεωρείται δεδομένη.
Οι μεταφορές των χρημάτων σε κάθε ημερομηνία είναι σχεδόν ισόποσες τόσο στην εισροή
όσο και στην εκροή. Ωστόσο, η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ είναι ταυτόχρονα ο χρηματοδότης αλλά και
ο τελικός αποδέκτης αυτών των χρημάτων, γεγονός που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για το κατά πόσο οι εν λόγω συναλλαγές που διενεργεί η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ είναι πραγματικές.
Το γεγονός ότι η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ χρησιμοποιεί τις επιταγές των ΤΕΤΩΡΟΣ και ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ για να λάβει χρηματοδότηση μέσω πρακτόρευσης οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η ουσία των συναλλαγών πιθανόν να ήταν η άντληση ρευστότητας από την ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ.

Επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις
Από την Πώληση των σιλό η Εταιρεία έγραψε στα βιβλία της για τη χρήση που έληξε την 31/12/2012 ένα κέρδος αξίας Ευρώ 230.000. Εάν δεν είχαν πραγματοποιηθεί οι παραπάνω
συναλλαγές, τα αποτελέσματα για την χρήση που έληξε 31/12/2012 θα ήταν μειωμένα κατά Ευρώ 230.000 και τα Ίδια Κεφάλαια της Εταιρείας θα ήταν αντίστοιχα μειωμένα για όλες τις χρήσεις από τις 31/12/2012 και έπειτα.
Επίσης, σε περίπτωση που οι συναλλαγές που προβλέπονται στις συμβάσεις μεταξύ των ΦΑΡΜΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ, ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ, ΤΕΤΩΡΟΣ Α.Ε, ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε και ΕΥΡΩΚΡΕΤΑ δεν έχουν πραγματοποιηθεί, ενώ έχουν καταχωρηθεί κανονικά στα βιβλία της
Εταιρείας τιμολόγια και πληρωμές, αυτό πιθανόν να δημιουργεί επιπλέον οικονομικό
αντίκτυπο στην Εταιρεία, όμως αυτό χρήζει διευκρίνησης από νομική και φορολογική
πλευρά, κάτι που ξεφεύγει από το σκοπό της έκθεσης της Deloitte, όπως επισημαίνει η
ίδια.

9. ΕΝΣΩΜΑΤΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΥΠΟ ΕΚΤΕΛΕΣΗ
Η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ παρακολουθεί τις ενσώματες ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση σε λογαριασμούς του ενεργητικού, οι οποίοι συγκεντρώνουν το κόστος των υπό κατασκευή παγίων. Ο τέως Διευθύνων Σύμβουλος (Κωνσταντίνος Δομαζάκης), κατήγγειλε ότι η Εταιρεία καθυστέρησε σημαντικά να παγιοποιήσει υπό εκτέλεση ακινητοποιήσεις που είχαν από καιρό ολοκληρωθεί.

Προκειμένου να διερευνηθεί η καταγγελία του τέως Διευθύνοντος Συμβούλου ζητήθηκε από την Deloitte ανάλυση των ακινητοποιήσεων υπό εκτέλεση της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ καθώς και των παγιοποιήσεων που έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια και κυρίως το έτος 2017, καθώς σε αυτό το έτος γίνεται σχετική αναφορά στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας.

Η Deloitte ζήτησε από την Οικονομική Διεύθυνση της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ να διενεργηθεί άσκηση προσομοίωσης και αποτίμησης της αξίας των ακινητοποιήσεων υπό εκτέλεση με σκοπό
την αποτύπωση της επίπτωσης στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας από τη μη
έγκαιρη παγιοποίηση των τεχνικών έργων και τον η ορθό καταλογισμό των αποσβέσεων
κατ΄έτος.

Από την άσκηση αυτή της Οικονομικής Διεύθυνσης προκύπτει ότι το Ενεργητικό και η Καθαρή Θέση της Εταιρείας είναι αυξημένα την 31.12.2018 κατά Ευρώ 953.510.

10.ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΤΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ «FOOD PROCESING LTD» ΚΑΙ «METALO LTD».
Σύμφωνα με την Deloitte, η υπόθεση της Food Procesing Ltd και της Metalo Ltd αφορά σε υπερτιμολόγηση παγίων στοιχείων τα οποία αγόρασε η ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ από το 2001 έως το
2003. Το προϊόν της υπερτιμολόγησης φέρεται να έχει καταλήξει σε λογαριασμούς των βασικών μετόχων της Εταιρείας. Η βασική πηγή πληροφόρησης προκύπτει από την
Αναφορά του ΣΔΟΕ Περιφερειακής Διεύθυνσης Κρήτης προς την Εισαγγελέα Πρωτοδικών.
Από την επισκόπηση της Deloitte επί των στοιχείων για τις εταιρείες Food Procesing Ltd
και Metalo Ltd δε φαίνεται να προκύπτει κάποια επίπτωση στις Οικονομικές Καταστάσεις
της Εταιρείας για τη χρήση που έληξε την 31.12.2018.

Οι συναλλαγές με την Food Procesing Ltd έχουν αποτελέσει αντικείμενο ελέγχου του ΣΔΟΕ
και έχουν επιβληθεί σε παλαιότερες χρήσεις τα όποια πρόστιμα, τα οποία καταλογίστηκαν
σε βάρος της Εταιρείας. Λόγω παλαιότητας της υπόθεσης η Deloitte δεν είχε τη δυνατότητα να αντλήσει στοιχεία και δε γνωρίζει από ποιον πληρώθηκε το πρόστιμο.

Σημειώνεται δε από τη Deloitte ότι η Food Procesing Ltd εντοπίστηκε στα βιβλία της εταιρείας ως προμηθευτής (έστω και για συναλλαγές που δεν εμπίπτουν στο σκοπό της εργασίας της Deloitte), ενώ για την εταιρεία Metalo Ltd, η Deloitte δεν παρέλαβε ή εντόπισε στοιχεία που να αποδεικνύουν ουδέποτε συναλλαγές με την Εταιρεία.

11.ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΤΗΣΙΑΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ
Εξετάστηκε από την Deloitte η διαδικασία απογραφής της Εταιρείας για τα έτη 2017 και
2018. Η απογραφή διενεργείται μία φορά το χρόνο κατά τις τελευταίες εβδομάδες του έτους. Παρατηρήθηκε από την Deloitte ότι κατά την ετήσια απογραφή που διενεργήθηκε για την οικονομική χρήση του 2017, οι απογραφείς είχαν στη διάθεση τους καταστάσεις με κωδικούς των εμπορευμάτων αλλά και με τις ποσότητες να είναι προσυμπληρωμένες βάσει λογιστικού υπολοίπου. Κατά την ετήσια απογραφή που διενεργήθηκε για την οικονομική χρήση του 2018, η Εταιρεία βελτίωσε την πρακτική της και προέβη σε απογραφή αποθεμάτων χωρίς να κάνει χρήση προσυμπληρωμένων καταστάσεων.
Ζητήθηκε, επίσης, από την Deloitte και έλαβε από την Εταιρεία το αναλυτικό καθολικό του λογαριασμού «Ζημίες από καταστροφή ακατάλληλων αποθεμάτων», όπως αυτός τηρείται στα βιβλία της ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ. Η Deloitte αντιπαρέβαλε τις ζημίες από καταστροφή ακατάλληλων αποθεμάτων με την ετήσια ανάλωση αποθεμάτων (περίπου 1% ανά χρήση)
και με το τελικό απόθεμα της Εταιρείας στο τέλος κάθε χρήσης (περίπου 6% κατά μέσο όρο), όμως δεν εντόπισε σημαντικές αποκλίσεις το 2017 και το 2018. Η Deloitte επεσήμανε ότι δεν έχει λάβει κανένα υποστηρικτικό έγγραφο ή αρχείο αναφορικά με τη φύση και εν
γένει με περισσότερες πληροφορίες για τις καταστροφές των αποθεμάτων, ώστε να δύναται να σχολιάσει το ύψος αυτών κατ’ έτος.
Η Deloitte με βάση τις πληροφορίες που έχει λάβει δεν είναι σε θέση να εκφέρει άποψη
σχετικά με πιθανές επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας.

12. ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΣΤΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ
Η Deloitte βάσει των συμβατικών υποχρεώσεων της, όπως περιγράφονται αναλυτικά, και στην από 17-7-2019 Σύμβαση Εργασίας όπως και στην από 25-7-2019 Πρόσθετη Πράξη στη Σύμβαση Συνεργασίας, δεν είναι σε θέση και δεν θα εκφέρει γνώμη ή οποιασδήποτε μορφής ελεγκτική ή άλλης μορφής εργασία και διασφάλιση για τα οικονομικά δεδομένα τα οποία εξετάζει στα πλαίσια του ελέγχου «προσυμφωνημένων διαδικασιών», που δε συνιστά πλήρη έλεγχο ή/και επισκόπηση σύμφωνα με τα Διεθνή, Ελληνικά ή άλλα Λογιστικά και Ελεγκτική Πρότυπα.

Ως εκ τούτου, η Deloitte για όλες τις υπό διερεύνηση περιοχές εκφράζει τα συμπεράσματα της, στα οποία κατέληξε βάσει των ελεγκτικών διαδικασιών που ακολούθησε και ανά αντικείμενο διερεύνησης, και παρουσιάζει την επίπτωση των ευρημάτων της επί των Οικονομικών Καταστάσεων της Εταιρείας, με την επισήμανση εκ μέρους της ότι: «Στις
περιοχές που δεν είναι ξεκάθαρο εάν οι σχετικές υπηρεσίες ή τα σχετικά παραδοτέα έχουν τελικά παραδοθεί στην Εταιρεία, δεν έχει εκτιμηθεί το αντίκτυπο που πιθανόν έχουν αυτές οι συναλλαγές στις Οικονομικές Καταστάσεις και στην ίδια την Εταιρία, από επιχειρησιακή,
οικονομική, λογιστική, φορολογική, νομική άποψη».

Η Εταιρεία έχει λάβει υπόψιν της τα συμπεράσματα της Deloitte στις υπό διερεύνηση περιοχές, όσον αφορά την επίπτωση των ευρημάτων της τελευταίας στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρίας, και έχει προχωρήσει ήδη σε λογιστικές εγγραφές διόρθωσης με
βάση αυτά.

Παρόλα αυτά, δεσμευτική γνώμη για την επίπτωση των παραπάνω ευρημάτων στις Οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας, καθώς, και εκ του Νόμου, μόνος αποκλειστικά υπεύθυνος για τον έλεγχο και την έκφραση γνώμης επί των οικονομικών καταστάσεων της
Εταιρείας, είναι ο εκλεγμένος από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων Τακτικός Ορκωτός
Ελεγκτής.

Ο Τακτικός Ορκωτός Ελεγκτής της εταιρείας σε συνεργασία με τον Εσωτερικό Ελεγκτή θα σχολιάσει, επεξεργαστεί και λάβει υπόψη τα ανωτέρω ευρήματα, που διατυπώνονται στην Έκθεση της Deloitte και θα προχωρήσει στο βαθμό που χρειάζεται σε διορθωτικές εγγραφές επί των Οικονομικών Καταστάσεων της Εταιρείας.