Σύνοδος Κορυφής ΕΕ για Τουρκία: Στο ίδιο έργο θεατές

Στο προσχέδιο συμπερασμάτων της Συνόδου Κορυφής που πραγματοποιείται σήμερα και αύριο στις Βρυξέλλες αναφέρεται ότι «το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σημείωσε την απόσυρση του σκάφoυς Ορούτς Ρέις εκ μέρους της Τουρκίας και προσδοκά ότι αυτή θα είναι μια κίνηση διαρκείας που θα επιτρέψει την πρόωρη επανέναρξη των διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας»

Από αυτή και μόνο την διατύπωση μπορεί κάποιος να εξάγει το συμπέρασμα ότι οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ούτε καν θα τραβήξουν το αυτό του του Ερντογάν για τις συνεχιζόμενες προκλήσεις απέναντι σε Κύπρο και Ελλάδα αλλά και για τις επεκτατικές του ενέργειες γενικότερα στην περιοχή της Νατιοανατολικής Ευρώπης. Τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την Τουρκία αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της σημερινής, πρώτης ημέρας της Συνόδου Κορυφής, με την ελληνική πλευρά να επιμένει σε πιο σκληρές διατυπώσεις.

Στο προσχέδιο συμπερασμάτων που συζητήθηκε χθες σε επίπεδο μονίμων αντιπροσώπων, αναφέρεται ότι οι ηγέτες θα ζητήσουν από τους υπουργούς Εξωτερικών να ετοιμάσουν «πρόσθετες κυρώσεις» για τις τουρκικές γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ (Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη). Επιπλέον, αν χρειαστεί οι υπουργοί Εξωτερικών καλούνται να «εργαστούν επί της διεύρυνσης της εμβέλειας» της συγκεκριμένης απόφασης έτσι ώστε να συμπεριλάβει και άλλα άτομα που εμπλέκονται στις σεισμικές έρευνες του Ορούτς Ρέις. Μέχρι τώρα έχουν επιβληθεί περιοριστικά μέτρα μόνο σε δύο στελέχη της τουρκικής κρατικής εταιρείας ενέργειας.

Οι ηγέτες, όπως αναφέρεται στο προσχέδιο, καλούν τον ύπατο εκπρόσωπο της ΕΕ Ζοζέ Μπορέλ και την επιτροπή να δώσουν αναφορά σχετικά με την κατάσταση των οικονομικών και πολιτικών σχέσεων Ε.Ε. – Τουρκίας και σχετικά με τις επιλογές για τα επόμενα βήματα, ώστε να εξεταστούν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2021. Στο προσχέδιο σημειώνεται πως η ΕΕ θα επιδιώξει να συντονιστεί στα ζητήματα αυτά με τις ΗΠΑ.

Στο προσχέδιο γίνεται αναφορά στο «στρατηγικό συμφέρον» της Ε.Ε. στην «ανάπτυξη μιας συνεργατικής και αμοιβαία επωφελούς σχέσης» με την Τουρκία. «Η προσφορά μιας θετικής ατζέντας Ε.Ε. – Τουρκίας παραμένει στο τραπέζι, αν η Τουρκία δείξει την επιθυμία να προωθήσει μια γνήσια εταιρική σχέση με την Ενωση και τα κράτη-μέλη της και να επιλύσει τυχόν διαφορές μέσω του διαλόγου και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο», σημειώνεται. Ειδικότερα, η Ε.Ε. «είναι πρόθυμη να συνεχίσει να παρέχει χρηματοδοτική βοήθεια για τη φιλοξενία Σύρων προσφύγων».

Εκπρόσωπος Ερντογάν: Απογοητευτικό το προσχέδιο 

Μιλώντας σε εκδήλωση του γραφείου Βρυξελλών του German Marshall Fund of the United States, ο εκπρόσωπος του τούρκου Προέδρου Ερντογάν, ο Ιμπραχίμ Καλίν χαρακτήρισε «απογοητευτικό» το προσχέδιο των συμπερασμάτων. «Ελπίζω να απαλειφθούν οι αναφορές σε κυρώσεις», είπε ο κ. Καλίν, τονίζοντας ότι «δεν θα λειτουργήσουν, θα έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα». Η Τουρκία επιθυμεί να καταγράψει πρόοδο στην υποψηφιότητά της για ένταξη στην Ε.Ε., είπε ο Τούρκος αξιωματούχος, αλλά «δεν πρέπει η ευρύτερη γεωστρατηγική ατζέντα» Ε.Ε. – Τουρκίας να «καταστεί όμηρος των στενών συμφερόντων ενός ή δύο κρατών-μελών». Κάτι τέτοιο, προειδοποίησε, «θα πλήξει μακροπρόθεσμα τα συμφέροντα της Ε.Ε.».

Κάνοντας ειδική αναφορά στο Κυπριακό, ο κ. Καλίν είπε ότι «όσοι γνωρίζουν τα ζητήματα ξέρουν ότι έχουμε υπάρξει πάρα πολύ εποικοδομητικοί, πάρα πολύ υπομονετικοί». Υπενθύμισε ότι οι Ελληνοκύπριοι ήταν αυτοί που απέρριψαν το σχέδιο Ανάν, το οποίο είχαν αποδεχθεί οι Τουρκοκύπριοι, και άφησε αιχμές προς την ελληνοκυπριακή πλευρά για την αποτυχία των συνομιλιών στο Κραν-Μοντανά. «Οι Ελληνοκύπριοι δεν αποδέχονται τους Τουρκοκύπριους ως “ίσοι προς ίσους”», είπε χαρακτηριστικά. «Αυτό είναι το θεμελιώδες ζήτημα. Τα υπόλοιπα είναι όλα συμπτώματα αυτού».

Τέλος, ο κ. Καλίν χαιρέτισε κι αυτός –όπως και άλλοι Τούρκοι αξιωματούχοι– τη συμβολή της Γερμανίας στην απόπειρα επανέναρξης διμερών επαφών με την Ελλάδα. Το Βερολίνο, είπε, έχει υπάρξει «εξαιρετικά, αξιοσημείωτα εποικοδομητικό», αποδίδοντας τη μη επανέναρξη των συνομιλιών στην αδιαλλαξία της Αθήνα.